Tiyatro Oyun dizisi Kitapları..

BÜTÜN OYUNLARI

VASIF ÖNGÖREN

ALMANYA DEFTERI (GÖÇ)
ASIYE NASIL KURTULUR
OYUN NASIL OYNANMALI
ZENGIN MUTFAĞI

http://www.tiyatronline.com/odizi1.jpg
Vasıf Öngören, Türk tiyatrosunun 1960'lı yıllarda gerçekleştirdiği atılım içinde, oyuncu-yönetmen-oyun yazarı olarak yetişmiş çok yönlü bir tiyatro adamımız ve Brecht'çi tiyatronun biçimsel özelliklerini, Ülkemizin toplumsal-ekonomik-politik sorunları ile buluşturmayı başarmış, epik tiyatro yöntemini tiyatro yaşamımıza ilk kez kazandırmış bir tiyatro ustamızdır.

Almanya Defteri (Göç), 1960 yılların Türkiye'sinde kurduğu düşler gerçekleşemeyen, bu ortamda bocalayan bir oto tamircisi ailenin son çare olarak, çalışmak için Almanya'ya gidiş kararına varış öyküsüdür. İlk kez 1966'da Gençlik Festivalinde sergilenen oyun, bu festivalde İkincilik ödülü' nü almıştır.

Asiye Nasıl Kurtulur, çağdaş tiyatromuzun bir başyapıtıdır. Türk tiyatrosunda içerik ve biçim açısından yeni bir seçenek sunan bu başyapıt, tiyatro tarihimizin en ön sırasında yer alıyor. Yazar, "yadırgatmalar" yolu ve tartışmalı yeni bir oyun düzeni ile herkese tanıdık gelen canlı ve sıcak yaşantılardan yola çıkarak, izleyiciyi yeni bir "bilinç" düzeyine ulaştırmayı başarır. Oyun, gecekonduda yaşama savaşı veren Asiye ile annesinin bu ortamdan kurtulmak için verdikleri mücadeleyi, oyunsu niteliği, içerdiği ironi ve gülmece öğeleri ile anlatır. Yazar, Brecht tiyatrosunun da inceleme olanağı bulduğu epik tiyatro anlayışını bu oyununda çok başarılı bir biçimde kullanarak, bu akımın tiyatro edebiyatımızda kullanma yolunu açmıştır. 1970 Yılı Sanat sevenler Derneği' nin En iyi Yazar ödülünü almıştır.

Oyun Nasıl Oynanmalı' da, radyo-televizyonlardaki bir yarışma programıyla, yoksul ama güzel bir genç kızın film dünyasında hızla yükseliş öyküsü eşzamanlı olarak verilir. Para kazanmak uğruna kutsal sayılan değerlerden nasıl vazgeçildiği gösterilirken, seyircinin tartışmalı oyuna katılıp eleştirel tavrını koyması sağlanır.

Zengin Mutfağı, toplumsal sınıflar arasındaki çelişkilerin git gide keskinleştiği 1970'lı yıllarda, kavganın dışında kalma çabası içinde safını şaşıranların öyküsüdür. 16-17 Haziran işçi Olayları günlerinde bir genç insanın politik tercihlerindeki yanlışı anlatılır. Kusursuz yapısı, çatışmalardaki ustalıkla kurgusu ve ironisiyle yazarın ikinci başyapıtı sayılmaktadır.

Oyun, 1977'de İsmet Küntay ödülü ve daha sonraları bir çok ödül almıştır.

TOPLU OYUNLARI ¥ 1

TURGUT ÖZAKMAN

AH ŞU GENÇLER
TÖRE / OCAK

Ülkemizin önde gelen yazarlarından olan Turgut Özakman, oyunlarında hep barışın, sağduyunun, dostluğun ve sevginin özlemini yansıtır. Yazarın en önemli özelliği ise, "gülmece"yi kotarmadaki bıyık yeteneğidir.

Ah Şu Gençler, kabare anlayışı ile biçimlenen, açık biçimin ve göstermeci üslubun kullanıldığı son derece esnek dokulu bir güldürü. Şarkılı danslı bu oyun, genç oyuncular tarafından hemen her kentimizde sahnelenmiştir. Oyun, "delidolu" yapısıyla genç insanların oldukça beğenisini kazanmış bulunuyor.

Töre, duygusal yoğunluklu, "gerçekçi" oyunculuk biçimini gerektiren, dramatik yapısı ağırlıklı bir oyun. Yazar, kan davasını yeren, bu olayı bir sevgi öyküsü ile birleştirip eğlence öğelerini oyunun içine ustalıkla yerleştirmiş. Ocak, ekonomik sıkıntıların aile bireyleri arasındaki ilişkileri bıyık ölçüde etkilediği ve çatışmalara yol açtığı bir aile dramını anlatır. Yazar, yaşanan duyarlılıkları, tepkileri, dış kırıklıklarını, sevgiyi dile getirerek, aile ilişkilerinde insanı değerlere sıkı sıkıya sarılmakla uzlaşmaya varılabileceğini gösterir.

TOPLU OYUNLARI ¥ 2

TURGUT ÖZAKMAN

SARIPINAR 1914
FEHİM PAŞA KONAĞI
RESİMLİ OSMANLI TARİHİ
BIR ŞEHNAZ OYUN

http://www.tiyatronline.com/odizi5.jpg
Turgut Özakman' ın 4 tarihsel güldürüsü bir arada. Sarıpınar 1914, R. N. Güntekin' in Değirmen adlı romanından uyarlanmış. Oyun, 1914 yılında, Osmanlı'nın yüzlerce bakımsız kasabasından biri olan Sarıpnar' da yaşanmış "zelzele" komedisini anlatır. Bu çağdaş bir güldürü, "göstermeci" anlatımla yazılmış; yirmiye yakın sahne bir "anlatıcı" yoluyla birbirine bağlanıp yorumlanmakta (Sanatsevenler D. Ödülü-1968). Fehim Paşa Konağı, "göstermeci" anlatımı, dansın ve müziğin yoğunluklu olduğu bir tarihsel güldürü. Geleneksel tiyatromuza ait öğelerin de kullanıldığı oyun, kabalığın, savaşın karşısında incelikten, barıştan yana bir tavır sergiliyor (İş B. Bıyık ...dili 1980). Resimli Osmanlı Tarihi, 1982 Anayasa' sının halkoylamasından önce yazılıp oynanmış olan bir oyun; Ülkemizin yüzyıllık Anayasa serüvenini tersinlemeli, fantastik, eğlenceli ve eleştirel bir sahne diliyle anlatıyor (Sanat Kur. ve I. Küntay Ödülleri, 1982-83). Bir Şehnaz Oyun, dansla müziğin ağırlıklı olduğu tarihsel bir güldürü. Eğlence öğesinin fazlaca kullanıldığı oyunda, tersinleme yoluyla Osmanlı'nın 1. Dünya Savaşı'na giriş dönemi anlatılıyor.

Sarıpınar: 29 erkek, köylüler, heyet üyeleri/Fehim Paşa K.: 11 erkek, 4 kadın/ R. O. Tarihi: 16 erkek, 6 kadın, dansçılar/ Bir Şehnaz Oyun: 22 erkek, 9 kadın, çalgıcılar, erkekler, kadınlar.

TOPLU OYUNLARI ¥ 1

OKTAY ARAYICI

NAFILE DÜNYA
BIR ÖLÜMÜN TOPLUMSAL ANATOMISI
RUMUZ GONCAGÜL
TANILLI DOSYASI

Türk Tiyatrosunun ilerici - toplumcu çizgideki yazarlarının önde gelenlerinden biri olan Oktay Arayıcı.
Nafile Dünya ve Rumuz Goncagül, Ülkemizde resmi - özel tiyatrolarında defalarca oynanmış, küçük insanlarımızı anlatan ve seyirlik geleneğimize uygun güldürü özellikleri ile öne çıkan, çok ilgi görmüş iki oyun. Nafile Dünya, polislik mesleğine dürüstçe bağlı kalmış bir adamın değişen, yozlaşan toplumsal koşullara ayak uyduramamasının traji-komik öyküsüdür.

Rumuz Goncagül, kadın-erkek ilişkilerinin töreler, ekonomik ve toplumsal etkenlere sıkı sıkıya bağlı olduğu toplumumuzda, evlilikten beklenenler Üzerine, epik tiyatro örneği bir güldürü.

Bir ölümün Toplumsal Anatomisi ise, "göstermeci" türünde, Güney Anadolu'da bir ölüm olayının ardındaki toplumsal-ekonomik-sosyal nedenleri araştıran bir "seyirlik tragedya."

Tanilli Dosyası, Prof. Server Tanilli'nin 1980 öncesi İstanbul Üniversitesi'nde verdiği Uygarlık Tarihi dersi nedeni ile yaşadığı gerçek olaylardan alınmış, yarı-belgesel ve nesnel-gerçekçi biçimde yazılmış bir oyun. 12 Eylül öncesindeki baskı, işkence ve kıyımın Üniversite hocalarına uzanan boyutlarını anlatıyor.

TOPLU OYUNLARI ¥ 1

ÜLKER KÖKSAL

UZAKLAR
SEVDALI FİDANLAR
BIR GARİP OYUN
KARANLIKTA İLK IŞIK (KUBİLAY)

Oyunlarının hemen hepsi, Devlet, Şehir Tiyatrolarında ve özel tiyatro ve amatör gruplarca defalarca oynanan Ülker Köksal, Üslubun da ki açıklığı ve seyirciyle kolay iletişim kurabilme özelliği ile tanınan bir yazarımız. Uzaklar, yazarın en çok oynanan ve dört ödül almış oyunu. Oyunda, eğitim sistemimizle kalıplaştırılan genç insanların yaratıcı güçlerinin nasıl yok edildiği anlatılmakta. Sevdalı Fidanlar oyunu da, gençlere dönük ve onların özgürlüklerini savunan bir "hoşgörü ve sevgi" oyunu. Bir Garip Oyun, toplumsal sistemimiz ve geleneklerimizdeki yanlışlıkların, bireyde bıraktığı olumsuz etkileri tartışmalı bir biçimde sergiliyor. Karanlıkta İlk Işık (Kubilay) devrim şehidi Kubilay'ın idealizmine saygıyı koruyarak, bu olayın gerçek toplumsal, kültürel ve politik nedenlerini irdelemekte.

TOPLU OYUNLARI ¥ 1

ATAOL BEHRAMOĞLU

LOZAN
IYI BIR YURTTAŞ ARANIYOR

http://www.tiyatronline.com/odizi13.jpg
Lozan, Kurtuluş Savaşı'ndan sonra emperyalizmle masa başında yapılan ikinci savaşın öyküsü. Yazar, zaman zaman oyuna girerek, oyunun sahnesel açılımı için yardımcı oluyor. Oyun, geçmişi anlatırken bugünü anlamamızın yollarını arıyor, bireysel ve toplumsal kimlik arayışlarının çıkmazlarını gösteriyor; Ülkenin parçalanması için içerde ve dışarıda çevrilen entrikalardan günümüze izdüşümler sergiliyor, günümüzde dünyayı saran petrol savaşlarının o dönemdeki savaşların da nedenleri olduğunu kanıtlıyor. Lozan, bağımsızlık sözleşmemizin, dersler dolu, teatral bir gösterisi. İyi Bir Yurttaş Aranıyor, tümüyle 18 şiirden oluşan iki bölümlü, müzikli manzum bir oyun. Oyunda yurdumuzdan çeşitli tıp ve olayları anlatılırken, iyi bir yurttaş olmanın önkoşulları araştırılıyor. Kitapta ayrıca, oyunun bütün müziğinin notaları da bulunuyor.

GÜN DÖNERKEN

YAVUZER ÇETİNKAYA

http://www.tiyatronline.com/odizi14.jpg

Temmuz/93'de kaybettiğimiz yazar, yönetmen, tiyatro-sinema-TV oyuncusu Yavuzer Çetinkaya'nın 1977 yılında yazdığı, o dönem Dostlar Tiyatrosunda oynanmış Gün Dönerken adlı oyunu, 1993'de Yavuzer Çetinkaya'nın "45. Doğum Yıldönümü" anısına yayımlandı.

Gün Dönerken, Alman Parlamentosu Reıchstag'ın Hitler tarafından bir komployla yaktırılması Üzerine, Nazilerce başlatılan baskı ve terör ortamını anlatıyor.
Bu büyük tarihi komplonun arkasından başlatılan ünlü "Leipzig Duruşması"nda, Bulgar devrimci G. Dimitrof suçlu gibi gösterilerek, cezalandırılmak istenir. Oyun, bu duruşmadan sahneleri de içeriyor.

Gün Dönerken, sağlam bir dramatik yapıya sahip, akıcı diyaloglarla bezenmiş, Ülkemizin 1980 öncesi yaşadığı kaosa paralellikler kuran, belgesel nitelikte bir oyun.
Oyuncular: 22 erkek, 4 kadın.

BIR DELİNİN HATIRA DEFTERİ

NİKOLAY GOGOL

Rus Edebiyatı'nın öncülerinden ve 19. yüzyıl Rus komedyasının "baba"sI olan Gogol, kendinden sonra gelen tüm Rus yazar kuşağını etkilemiş bir yazardı. Gogol yaşamında Üç oyun yazmıştı; ezilmiş sıradan insanların yaşamlarını anlatan bu gerçekçi yazarın ölümünden sonra, birçok öykü ve romanı oyunlaştırıldı.

Bir Delinin Hatıra Defteri, yazarın aynı adlı öyküsünden, Fransız S. Luneau ve R. Coggio tarafından oyunlaştırılmış tek kişilik bir yapıt. Ülkemizde 1965 ve 1968'de Genco Erkal tarafından başarılı ve farklı yorumlar ile oynanmış olan bu ünlü yapıtın oyun metni çevirmeni tarafından yeniden gözden geçirildi; dili sadeleştirildi.

Oyun, itilip kakılan bir küçük memurun, çevresinin hep kendi aleyhine davrandığı kuşkusu ile çalıştığı dairedeki üstlerinden kendini büyük görme tutkusunun, onu trajik bir sonuca götürüşiünü anlatır.

Yaşamını sürekli bir kuşku ve gerilimle, karşıt düşüncedeki insanların gerilimlerinden doğan huzursuzlukla yaşamış olan Gogol, bu oyununda (öyküsünde) kendisini, aslında oyun kişisi Poprışçin' in kişiliğinde sergilemiştir.

Tek kişilik bu oyun, dünyanın her yerinde, öyküsünden çok ilgi görmüş ve tanınmıştır.

AKIL YOKTUR

ŞULE GÜRBÜZ

http://www.tiyatronline.com/odizi17.jpg

Şule Gürbüz, şiir ve öyküleri ile tanınan genç kadın yazarlarımızdan biri.
Genç yazar bu ilk oyununda, ölümün saçmalığı karısında çaresiz kalan aklın, kendi yolunu, saçmalıklara yeni saçmalıklar üretmekle bulduğunu anlatmakta.

Faust'tan bir sahneyi oyunun başına koyan yazar Şule Gürbüz, Mefisto' nun adı geçen yapıtta, "Cehennemin sınırları yoktur, kısıtlanmış da değildir. Tek bir yerdedir; çünkü biz neredeysek orası cehennemdir," sözünü alarak, kendi oyununun içeriğine açıklık getiriyor.

TOPLU OYUNLARI 1

TUNCER CÜCENOĞLU

ÇIKMAZ SOKAK
DOSYA
KÖRDÖVÜŞÜ

http://www.tiyatronline.com/odizi18.jpg

Toplumun dönemsel sorunları ile ilgilenip, bunları cesaretle sorgulayan, gerçekçi-toplumcu bir yazarımız Cücenoğlu, bu üç oyununda, ülkemizin üç ayrı döneminin sorunlarını yansıtmakta. Çıkmaz Sokak, politik bir oyun. Oyunda, baskı rejimlerinin giderek bir "polis devleti" haline gelişi ile işkenceci bir polisin, işkence ettiği bir kadın tarafından sorgulanışı, gerilimli ve inandırıcı bir biçimde anlatılıyor.

Yazar, "işkence görenin işkenceciye işkence uygulaması insanı bir davranış mıdır" sorusuna, izleyiciden yanıt isteyerek, herkesin işkence karşısında etkin bir tavır almasını önermekte. Dosya, toplumsal yaramız olan yolsuzluklarla ilgili bir oyun. Devleti zarardan kurtarmak isteyen dürüst bir kışının, düzenle bütünleşmiş insanların çıkarlarına ters düşüp toplum dışına itilerek, "sakıncalı" ilan edilmesini anlatıyor.
Kördövüşü, yazarın ilk oyunu (1972); gecekondu insanın gerçekçi bir tutumla irdeliyor. Büyük umutlarla köyden kente gelen ve oturdukları gecekonduya bile sahip olamayan sıradan insanların dramı aktarılıyor.

Çıkmaz Sokak: 1 erkek, 2 kadın/Dosya: 8 erkek, 3 kadın/Kördövüşü: 5 erkek, 4 kadın.

BÜTÜN OYUNLARI

SERMET ÇAĞAN

http://www.tiyatronline.com/odizi19.jpg

AYAK-BACAK FABRİKASI
SAVAŞ OYUNU

Sermet Çağan (1929-1970), 1960 yıllarından sonra Ülkemizde önemli bir atılım yapan tiyatromuza omuz veren kuramcı ve uygulamacı bir tiyatro adamımız. Çağan'I ne yazık ki, tiyatroda yazarlık sürecine yeni başladığı sırada ve bu işte önemli bir dönüm noktasındayken yitirdik.

Ayak-Bacak Fabrikası, geleneksel tiyatromuzun açık biçimi ile kurulmuş bir oyun; grotesk yapısıyla seyirciye düşünme, yargılama ve karar verme olanağı sağlıyor. Bir gazete haberinden yola çıkan yazar, oyununu Anadolu'da bir köyün, kendilerine tohumluk olarak verilen zehirli (ilaçlı) buğdayı açlık nedeniyle yemeleri sonucunda köyce sakat kalmaları üzerine kurmuş. Köy seyirlik oyunlarının soyutlama öğeleri ile groteskin beraberce ve çok başarılı olarak kullanıldığı oyun, çok acımasız bir kara mizah örneği. Oynandığı yıllarda çok ilgi görmüş ve toplumu çok etkilemiştir.

Savaş Oyunu, adının tersine bir barış oyunu. Gençlik oyunu olan eserde, barış için savaşın gerekliliği anlatılıyor.
Ayak-Bacak Fabrikası: 12 erkek, 5 kadın, vatandaşlar/Savaş Oyunu: 9 erkek, 5 kadın.

TOPLU OYUNLARI 2

MEMET BAYDUR

DÜDÜKLÜDE KIYMALI BAMYA
AŞK
VLADIMIR KOMAROV

http://www.tiyatronline.com/odizi20.jpg

Düdüklüde Kıymalı Bamya, alaturkalıkla alafrangalık arasında sıkışıp kalmış günümüz kadınlarından bir grubun öyküsünü mizahi bir üslupla anlatmakta.
Aşk adlı oyunda, sanatçı-edebiyatçı kesiminden, birer erkek - kadın - sevgili - eşcinselden oluşan arkadaş grubunun, bol içkili ve sigara eşliğinde yaptIklarI, aşk-evlilik üzerine bir iç hesaplaşma süreci anlatılıyor.

Vladımir Komarov, Rusya'da Sovyetler Birliği döneminde yaşanan gerçek bir uzay kazasının öyküsü. 1967 yılında, bindiği uzay aracının yörüngesinden çıkması nedeniyle uzayda kaybolan Fizik Profesörü Kozmonot Komarov' un, dünya ile bağlantısını sürdürdüğü trajik son birkaç saati anlatılıyor.

Düdüklüde Kıymalı Bamya: 2 erkek, 6 kadın/Aşk: 2 erkek, 3 kadın/ Vladımir Komarov: 5 erkek, 2 kadın.

TOPLU OYUNLARI ¥ 2

ADALET AĞAOĞLU

ÇIKIŞ
KOZALAR
KENDİNİ YAZAN ŞARKI
ÇOK UZAK FAZLA YAKIN
http://www.tiyatronline.com/odizi21.jpg


Çıkış, yazarın tek perdelik oyunlarından olup, bir dönemin toplumsal karmaşası içinde boğulup kalmış baba ve kızının arayış süreçlerini yansıtıyor. Babanın temsil ettiği güvenlik ve tutsaklık, kızının temsil ettiği özgürlük ve tehlike ikilemi arasında kalan insanın seçim yapma zorlukları sorgulanıyor.

Kozalar, aylak, sorumsuz ama gösterişe düşkün üç orta sınıf kadının 1970'lı yıllarda, toplumun üzerine çöken anarşi ve baskıdan habersiz, kendi dünyalarında, bastırılmış cinsel istekleri, para ve mal tutkuları ile bencilce sürdürdükleri amaçsız yaşamlarını sergiliyor. Sahip olduklarını ellerinden kaçırmamak için çırpınan bu kadınlar, kendilerini adeta bir koza içine hapsetmişlerdir. Kendini Yazan Şarkı ise, yine 1970'lı yıllarda, toplum düzenini değiştirmek için eyleme geçen bir grup gencin, bir köy ortamında yaşadıkları dramı anlatıyor; onların dramı, o köydeki kahırlı, özverili, dayanıklı bir köy kadınının dramı ile çakışır.

Çok Uzak Fazla Yakın, iki kardeşin sevgi, tutku ve hatta kıskançlık ile yoğrulmuş ilişkilerini yansıtıyor. Oyunda, insanın sevdiği kimseye bağlantısı ile, bağımsız olma isteğinin çatışması anlatılıyor.

Çıkış: 1 erkek, 1 kadın/Kozalar: 3 kadın/Kendini Yazan Şarkı: 9 erkek, 3 kadın/Çok Uzak Fazla Yakın: 6 erkek, 4 kadın.
1993/260 sayfa

TOPLU OYUNLARI ¥ 1

GÜNGÖR DİLMEN

MİDAS'IN KULAKLARI
MİDAS'IN ALTINLARI
MIDAS'IN KÖRDÜĞÜMÜ

Güngör Dilmen, tarihsel gelişimi, tarihsel bir bilinçle değerlendiren yazarlarımızdan biri. Oyunlarının en büyük özelliği, yazarın akıcı-özenli-güzel Türkçe kullanması. Dilmen, fantezi ye açık anlatımı, ince hiciv diyalogları ve şiirsel üslubu ile günümüzün usta tiyatro yazarlarının başında gelmekte.
"Midas Üçlemesi", Frigya Kralı Midas'ın tutkularını, yanılgılarını anlatır.

Midas'ın Kulakları, 1959 yılında tek perdelik yazılmış daha sonra genişletilmiş. Oyun yazıldığı yıldan beri, yurtiçinde- yurtdışında, birçok yerde sahnelenmiş, Uluslararası Şenliklere katılmış, Fransızca ve Almanca dillerine çevrilmiş, ödüller almış. Oyun, sanatçı Ferit Tüzün tarafından opera olarak da bestelenmiştir. Midas'ın Altınları'nda, Kral Midas'ın kişiliğinin altın ve paraya olan tutkusu anlatılır. Midas'ın Kördüğümü, mitolojiden bilinen kördüğümünün çözülmesini anlatan manzum bir oyun.

Midas'ın Kulakları: 10 erkek, 5 kadın/Midas'ın Altınları: 12 erkek, 6 kadın/Midas'ın Kördüğümü: 8 erkek, 8 kadın.

BÜTÜN OYUNLARI¥2

SAMUEL BECKETT

TÜM KISA OYUNLARI (29 Oyun)

Çevirenler: Akşit Göktürk, Güven Turan, Uğur Ün, Şadan Aydın, Şerif Erol, Levent Mollamustafaoğlu, Mustafa Kıpışoğlu
Bu ikinci kitapta, Beckett'ın TV-radyo oyunları ile son dönem yazdığı oyunlar dahil, tüm kısa oyunları yer alıyor. Yedi ayrı çevirmen tarafından Türkçeleştirilmiş bu 29 oyun, birinci kitapla birlikte, çağımıza ismini yazdırmış bu büyük yazarın bütün oyunlarını eksiksiz bir araya toplayan, Ülkemizdeki tek yayın oluyor.

Yazar, sahne, sinema, televizyon ve radyo yolu ile "dil" in sınırlarını aşarak sonsuz anlatım seçeneklerine ulaşır; bu kısa yapıtlarda, 20. yüzyıl insanlığının yaşadığı toplumsal-politik çürümüşlük irdelenir.
1993/340 sayfa

BİNA

BEHIÇ AK

Karikatür sanatçısı Behıç Ak'ın ilk oyunu. Oyun Kültür Bakanlığı'nın 1993 Oyun Yazma Yarışması'nı kazanmış.
Oyunda, spor salonu olarak yapılmış bir binada yöneticilerin yaptıkları akkıl dışı proje değişikleri ekseninde ortama yabancılaşan insan anlatılır.

insanların kendi meslekleri dışında çalışmaya itilişleri ve bu tercihlerinin günümüz gerçekleri ile olan bağlantıları belirtilerek, toplum olarak yaşadığımız kaosun küçük bir modeli sahne üzerine getirilir; ironik diyaloglarla, her şeye yabancılaşan insanın çelişkileri sergilenir.

AY IŞIĞI

HAROLD PINTER

Çeviren: Filiz Ofluoğlu
Ay Işığı, İngiltere'nin, yaşayan en etkin ve ünlü çağdaş oyun yazarlarından biri olan Harold Pınter'ın, onbeş yıl sonra yazdığı yeni oyunu. Pınter, bu son oyununda, ana-babalar ile çocukları arasındaki, dünyamızda 80'lı yıllarda başlamış olan kopukluğu, iletişimsizliği, duyarsızlığı ve uçurumu anlatıyor.

Yazarın dikkat çekici özelliklerinden olan iğnelemek/kesinlik/gizem/kabalıkla inceliğin birlikteliği, bu oyunda da, etkili bir biçimde yer alıyor.
Oyuncular: 3 erkek, 3 kadın.

KAFKA OYUNLARI

M. ALMAZ-M. ROZOVSKY - A. BENNETT

KAFKA'NIN KADINLARI
BABA ve OĞUL
KAFKA'NIN ŞEYİ

Çeviren: Ali Neyzi

Edebiyat dünyasının ünlü yazarı Kafka, eserleri kadar ilginç kişiliği ile de sanatçıları etkilemiş bir yazar. Yaşamının her bölümü, babası ve kadınlarla olan ilişkileri, bugüne değin çokça irdelenmiş, araştırılmış, bu konularda yığınla kitap yazılmış, film çevrilmiş, oyun yazılmış. Kitapta, bu ilginç yazarın yaşamının üç ayrı yönünü yansıtan, üç ayrı yazardan, üç oyun bulunuyor. Üç yazar da, Kafka'nın çeşitli yazı, yapıt ve mektuplarından yararlanmış.
Kafka'nın, kadınlarla olan huzursuz ilişkileri mektup ve eserlerinde uzun uzun yer alır. Kafka, beşyüzden fazla mektup yazdığı Felice Bauer'le iki kez nişanlandı, ama evlenemedi. Eserlerini Çekçe'ye çeviren Milena ile ilişkisinden geriye, yine bir yığın mektup kaldı.
Hastanede kendisine bakan ve ölümüne kadar yanından ayrılmayan Dora ile gayri resmi, kısa, ama mutlu bir beraberlik yaşadı.

Kitabın ilk oyunu, Kafka'nın Kadınları, işte bu üç kadının Kafka'yla yaşadıklarının öyküsü. Oyundaki diyaloglar Kafka'nın mektuplarından ve bu üç kadının anı yazılarından derlenmiş.
Kafka'nın kişiliğinin oluşmasında, olumlu-olumsuz, babasının büyük etkisi olduğu, dünyaca biliniyor. Kitaptaki ikinci oyun, Baba ve Oğul, bu iki insanı biraraya getiriyor. Oyun, baba ile oğulun, bütün bir yaşam boyu yaşadıkları gerilimli, mesafeli, tedirgin, ama asla uzlaşamamış yakınlığını, hüzünlü bir dramatik metinle anlatıyor.
İngiliz yazar Alan Bennett' in Kafka'nın Şeyi adlı oyunu, Kafka üzerine tam bir kara komedi... Yazar, Kafka'nın kişiliğinin tüm yönlerini ele alarak, onun yaşadığı olayları günümüze taşıyor ve bu yaşanmış gerçek olaylardan olabildiğince eğlenceli ve eleştirel sahneler yaratıyor. Çağdaş İngiliz yazar Alan Bennett' in gerçek olaylardan yola çıkarak ironik bir üslupla ustaca yazdığı oyun, biyografik bir sahne eserinin herkes tarafından rahatça algılanıp izlenebileceğini kanıtlıyor.
Kafka'nın Kadınları: 3 kadın

BÜTÜN OYUNLARI

İSMET KÜNTAY

TOZLU ÇİZMELER
EVLER EVLER
403. KİLOMETRE

İsmet Küntay, oyunlarında toplumcu-gerçekçi bir görüşle, düzen eleştirisi yapmış ve bunları anlatırken iyimser ve umutlu olmaya özen göstermiş bir yazarımız.
Tozlu çizmeler, İstanbul'un işgal günleri ortamını ve o günlerdeki insanlarımızın yılgınlığını, yorgun subayları, fırsatçı işadamlarını anlatırken, Anadolu'daki Bağımsızlık Savaşı'na katılmanın zorunluluğunu da öne çıkarıyor.

Evler Evler, toplumun çeşitli kesimlerindeki insanların yaşamlarını, beş ayrı mekandaki beş episodla, beş ayrı toplumsal kesiti, usta bir gözlem gücüyle yansıtır. Beş oyun ön ve son oyunla çerçevelenerek, sonunda her şeye rağmen insan olma onurunun umudu vurgulanır.
403. Kilometre, bir karayolu şantiyesinde geçer; burada yöneticiler yolsuzluk yapar; bu yasa dışı işlerin işçiler tarafından ortaya çıkarılma mücadelesi anlatılır. Oyun, birlik olmanın, haksızlığa karşı direnmenin erdemini, para ve kaba gücün her şey olmadığını, insanın para ile alınıp alınamayacağı ikileminin sonuçlarını gösterir.

Tozlu Çizmeler: 17 erkek, 2 kadın/Evler Evler: 6 erkek, 4 kadın/ 403. Kilometre: 8 erkek, 1 kadın.

TOPLU OYUNLARI ¥ 1

GEORGE TABORİ

BİR CASUSA AĞIT
WEISMAN ile KIZILYÜZ

Çev. Prof. Dr. Özdemir Nutku


Macar asıllı, çağdaş tiyatro adamları içinde en önde gelen yazarlardan biri George Tabori...
Bir Casusa Ağıt, yazarın Mayıs/93 de yazmış olduğu en son oyunu. Oyunda, casusluğun bir parodisi ve günümüzdeki insan ilişkilerinin derinlemesine irdelemesi yapılıyor. Yazar, bu oyununda kendine özgü kara mizahını da ustaca kullanıyor.

Weısman ile Kızılyüz, Amerika'da Rocky Dağlarında yolunu kaybeden bir Yahudi tüccar ile, hep Kızılderili rollerine çıktığı için kendisini Kızılderililer ile özdeşleştiren bir Hollywood fügüranı arasındaki düşünce çatışmasını sergiler... Yahudi olan yazar, bu çatışmanın alt metninde, Hitler Almanya'sında Yahudilere yapılanları anlatmakta. Yazarın diğer oyunları gibi bu oyunu da ahlakçı görüşle yazılmış bir karamizah örneği.

Bir Casusa Ağıt: 2 erkek, 1 kadın/Weisman ile Kızılyüz: 3 erkek, 1 kadın.
1994/96 sayfa

TOPLU OYUNLARI ¥ 1

BURAK M. UÇAR

UMUT CİNAYETİ
ODA SAKLAMBACI
ŞAMATACILAR

Genç oyun yazarımız Burak M. Uçar' ın üç oyunu da, soyutlama yeteneği, şiirsel dili ve sınırsız hayal gücü ile dikkat çekiyor.
Üç oyun aslında bir Üçleme. Üç oyunda da, az sayıda oyun kişisi ile, yaşamdaki gerçeklerin değişken yüzleri ve çaresizlik ortasında beliren iletişim umutları anlatılıyor.
Oyunlarda, özgün bir kurgulama içinde atlamalı konuşmalar birbirini izler, alışageldik yer-zaman-eylem birliği yoktur, oyun kişileri kimlik değiştirir.

Bu yapıları ile oyunlar, postmodern bir dramatik anlatım özelliğine sahip bulunuyor.
Umut Cinayeti: 1 erkek, 1 kadın/Oda Saklambacı: 1 erkek, 2 kadın/Şamatacılar: 2 erkek, seyirciler.

KANADA OYUNLARI

DAVID FRENCH-GEORGE WALKER

PIRPIRLI YAŞAM / KARANLIK GÜNLER ÜSTADI

Çeviren: Turgut A. Akter

Ülkemizde tiyatrosu hiç tanınmayan bir ülkenin, Kanada'nın iki çağdaş ve dünyaca ünlü yazarından iki oyun bir arada.
David French, Kanada'nın en saygıdeğer yazarlarından biri. Yazarın Pırpırlı Yaşam adı ile Türkçe ye çevrilen Jıtters adlı oyunu, en beğenilen ve şimdiye kadar dünyanın pek çok ülkesinde 100'den fazla prodüksiyonu yapılmış bir yapıtı. Bir tiyatro grubu içinde sahnede geçen oyun, yazarın oyun içinde oyun türünde bir çalışması.

George Walker, Kanada'nın başka bir çağdaş oyun yazarı. Davıd French gibi o da yaşamını yalnızca oyun yazmaktan kazanıyor. Yazar oyunlarının sahne düzenlemesini de yapıyor.
Yazarın Türkçe ye Karanlık Güçler Üstadı adı ile kazandırılan Zazstrozzi adlı oyunu, Frankensteın'in (Frankeştayn) yazarı İngiliz Mary Shelley' in aynı adlı romanından esinlenilerek yazılmış bir korku oyunu.

Pırpırlı Yaşam: 6 erkek, 3 kadın.
Karanlık Güçler Üstadı: 4 erkek, 2 kadın

TOPLU OYUNLARI¥2

TUNCER CÜCENOĞLU

HELİKOPTER
YILDIRIM KEMAL
KADINCIKLAR

Helikopter, bir dağa zorunlu iniş yapmış bir helikopterdeki bürokratlarla gazeteci-TV' ciler arasında geçen güncel bir taşlama örneği; bürokratların kendi aralarındaki çatışmaları ve medya mensupları arasındaki mesleki açmazları sergiliyor. Bir kaza sonucunda çaresiz bir ortamda bir arada bulunan insanlar, zorunlu bir hesaplaşmaya girerler; duygu ve özlemleri, bu süreçteki içtenlikleri, yapaylıkları açığa çıkar. Yıldırım Kemal, İzmir'in işgali öncesindeki gün başlayıp, işgal günü biten; Kurtuluş Savaşı döneminde yaşamış gerçek bir yurtseverin öyküsüdür. Kadıncıklar, yazarın bol ödüllü ve ülkemizde pek çok kez sahnelenmiş ünlü bir oyunu; genelev kadınlarının çevresindeki olayları ve onların çıkmazlarını anlatıyor.

Helikopter: 6 erkek, 1 kadın/Yıldırım Kemal: 6 erkek, 5 kadın/Kadıncıklar: 7 erkek, 4 kadın.

OLEANNA / TİYATRODA BİR YAŞAM

DAVID MAMET/TOPLU OYUNLARI 1

GLENNGARRY GLENN ROSS
ŞAL

Çev. Filiz Ofluoğlu-Ali Neyzi

Mamet, oyun-senaryo-deneme yazarı olarak Amerika'nın en önemli bir çağdaş yazarı ve 1970 genç kuşağının temsilcilerinden bir yazar.
Oleanna, yazarın son oyunu. Gerçek bir olaydan ve Amerikan Senato tutanaklarından yola çıkarak yazılmış olan oyun, kadınlara dönük "cinsel taciz" konusunu işliyor. Oynadığı her yerde tartışma yaratmış, seyircileri ikiye bölmüş bir oyun Oleanna; iki kişilik, duygu yüklü; adeta sahnede bir erkek-kadın savaşı... Tiyatroda Bir Yaşam, bir tiyatro topluluğunun biri genç biri yaşlı iki oyuncusu arasında geçen, tiyatroların girdi-çıktılarını yansıtan, sevecen diyaloglarla bezeli bir güldürü. Ancak, Mamet'e özgü biçimde kahkahaların ardında hüzün de eksik olmuyor. Glenngarry Glenn Ross, Amerika'daki bir emlakçı bürosunda geçen bir oyun. Amerikan liberalizminin acımasız ve insanı ezip geçen rekabet geleneğini, aynı bürodaki 4 adamın birbirlerini atlatıp geçmek için verdikleri savaşı anlatır. Şal, bir vasiyetnamenin arkasındaki gizemli, hüzün dolu, üç kişilik bir öykü.

Oleanna: 1 erkek, 1 kadın/Tiyatroda Bir Yaşam: 2 erkek/Glenngarry Glenn Ross: 4 erkek, 3 kadın/Şal: 2 erkek, 1 kadın.

TOPLU OYUNLARI¥2

YILMAZ ONAY

KARADUL EFSANESİ
HÜCRE İNSANI
PROMETHEİA
KARAKEDİ GEÇTİ
TREN GİDİYOR

Deneysellik, alışılmış tiyatro anlayışının sınırlarının kırılarak, tiyatro dilinin zorlanması, Yılmaz Onay'ın bu kitapta yayınlanan tek kişiliık üç oyununun ortak yani.
Kitaptaki tek kişilik oyunlardan olan, Karadul Efsanesi, Hücre İnsanı, Prometheıa'de kendimize yakın duyabileceğimiz, özdeşleşebileceğimiz insanlar yok; aynı zamanda başı sonu, düğüm noktası kesin çizgilerle belirlenmiş dramatik olaylar dizisi de yok. Bu oyunların dışavurumcu ve öznel boyutu, yazarın kendisinin bile hesaba katamayacağı denli değişik yorumlara yol açabilecek nitelikte.

Kitaptaki gençlik oyunları ise Karakedi Geçti, Tren Gidiyor, çok daha farklı özellikler taşıyor; oyunlar, çok sıcak ve sevecen bir bakışla ve mizah anlayışıyla yazılmış. Bu iki oyunda ezme-ezilme, güçlü-güçsüz temaları işleniyor.
Karadul Efsanesi: 1 erkek/Hücre İnsanı: 1 erkek/Prometheia: 1 kadın/Karakedi Geçti: 4 oyuncu/Tren Gidiyor: 5 erkek, 5 kadın.

TENSING

MEMET BAYDUR


Tensing, Doğu ile Batı' nın anlayış ve yaşam biçimleri arasındaki ayrımları ortaya koyan bir tartışma oyunu.
Bu tartışma ekseninin bir tarafında, Everest Dağının doruğuna çıkıp "Everest Fatih'i ve bu nedenle "Sır" unvanını almış olan İngiliz E. Hılary, diğer tarafında ise, ona bu yolculuğunda rehberlik yapmış, önceden Everest'ın doruğuna babasıyla defalarca tırmanmış olan Nepal'li Tensing bulunuyor.
Hılary'nin bu başarısı, yıllar geçtikçe Nepal'ın bu bölgesinin olumsuz etkilenmesine neden olmuş. Bütün dünyanın ilgisini çeken, bu nedenle de turizme açılan bu bölge, sorumsuz, sevgisiz, anlayışsız uygar turistlerce kirletilmiş, bozulmuş, aşınmış. Oyun, "çevre" sorununun, hiç düşünülemeyecek yerlere kadar tırmanabileceğini gösteriyor.
Tensing, farklı iki dünya görüşünün hoşgörü ve dostluk anlayışı içinde tartışıp çatışmasını, eğlenceli, esprili bir üslupla anlatıyor; çevre sorununun ilginç bir boyutunu sergiliyor.
Tensing, evrensel bir temayı işleyen bir oyun olması bakımından da dikkat çekiyor.

Oyuncular: 7 erkek, 3 kadın

SAVAŞ BABA

YAKOVOS KAMBANELLİS

Çev. Panayot Abacı
Çağdaş Yunan tiyatrosunun önde gelen öncü tiyatro adamlarından olan yönetmen, oyun yazarı Yakovos Kambanellis' in bu oyunu, güldürü türünde ve anti-militarist bir oyun.
Kambanellis, yeni Yunan drama sanatını temsil eden oyunlarında, gündelik yaşamdan yola çıkarak, Yunan toplumsal gerçekçiliğini Brecht'çı epik ve simgesel biçimde sergiler. Umutlarını yitirmeyen halkının, kendi yazgıları, sınıfsal ezilmişlikleri ve yoksulluklarıyla mücadelesini, güldürü öğesini öne çıkararak anlatır.
Savaş Baba, yazıldığı yıllarda oynanması için hazırlık yapıldığı sırada, Yunan Albaylar Cuntası tarafından yasaklanmış; ancak 1980 yılında yeniden sahnelenebilme olanağına kavuşabilmiş.

Kambanellis bu oyununda, tarafsız Rodos halkı ile, "haklı olmak için güçlü olmak gerekir" tezini savunan, savaşçı Dımıtros'un mücadelesini, güldürü biçiminde anlatır ve oyunu ironik bir sonuçla noktalar.

TOPLU OYUNLARI¥1

DINÇER SÜMER

ESKİ FOTOĞRAFLAR
GÜL SATARDI MELEK HANIM
KATİP ÇIKMAZI / MAVİYDİ BİSİKLETİM

Dinçer Sümer, yazar olarak şiir, öykü, roman, TV ve radyo oyunu dallarındaki eserleriyle ve bugüne dek yazdığı 10'un üzerindeki tiyatro oyunları ile de tanınıyor. Yazarın oyunlarındaki kişileri bizden, birlikte yaşadığımız insanlar. Oyunlarda bu insanların sorunları, fazla iddiacı olmayan sevecen, sıcak, duygusal bir toplumsal çerçeve içinde sunuluyor.

Kitaptaki birinci oyun, yaşamı toplumsal çöküntüye uğratılan bir kadının öyküsü olan: Eski Fotoğraflar. ikinci oyun Gül Satardı Melek Hanım, bir kıyı kasabasında tatil için gelenlerin dönmelerinden sonraki yaşamlarını tartışmalı bir biçimde sunuyor. Üçüncü oyun Katip Çıkmazı'nda, dar bir ortamda yaşayan ve geleceği arayan genç insanların, bu ortamdan çıkış çabaları anlatılıyor. Son oyun Maviydi Bisikletim, tek kişilik bir oyun; çocukluktan gençliğe geçiş döneminde yaşanan, coşkulu ve kırılgan bir yaşam kesitini sergiliyor.

Eski Fotoğraflar: 1 erkek, 1 kadın/Gül Satardı: 3 erkek, 5 kadın/Katip Çıkmazı: 8 erkek, 3 kadın/Maviydi Bisikletim: 1 erkek.

TOPLU OYUNLARI¥3

MEMET BAYDUR

YEŞİL PAPAĞAN LİMİTED
SEVGİ AYAKLARI
KAMYON

Memet Baydur'un bu kitaptaki üç oyununda üç farklı tema işleniyor.
İlk oyun Yeşil Papağan Limitet, ülkemizin gündemindeki "Babalar" dünyasını ve bu çevreye girip çıkan işadamı, politikacı, sporcu, pop şarkıcısı ve şov yıldızlarının maceralarını gülünç ve hüzünlü bir dille anlatıyor. Gösterişli bir yazıhanede biçimlenen oyun, yasa dışı işlerin sıradan görünümlü, sıradan alışkanlıkları ve duyarlılıkları olan sıradan adamlarla nasıl kotarıldığını kara gülmece türünde yansıtıyor.
Sevgi Ayakları, kadın-erkek ilişkileri ve aşk teması üzerine yazılmış, kadın-erkek eşitliğinde hoşgörülü bakışı öngören, "iyimser" bir oyun. Yaşama savaşını yılmadan sürdüren, yalın, özentisiz iki kadın iki erkeğin, tanıştıkları ilk gece bir arada olmalarının öyküsü.
Kamyon, bir köy oyunu görüntüsünde, küçük burjuva görüşlerini eleştiren, güldürüsü olan ve yer yer Beckett'ın "Godot'yu Beklerken" oyununu çağrıştıran yapısıyla, tiyatroculara sahnelerde yeni yorum olanakları yakalama fırsatları sunuyor.
Yeşil Papağan Limitet: 11 erkek, 5 kadın/Sevgi Ayakları: 2 erkek, 2 kadın/Kamyon: 6 erkek.

TOPLU OYUNLARI¥1

ÇETİN ALTAN

ÇEMBERLER
TAHTEREVALLİ
DİLEKÇE
MOR DEFTER

Oyun konularını günlük olaylardan alan Çetin Altan, oyunlarında Batı' yı tanımadan onu örnek alan toplumumuzu ele alarak, değer yargılarının birbirine karıştığını gösterir, bencil, yüzeysel insanların sorumsuz davranışlarını dile getirir.
Çemberler, yaşam biçimleri ve beklentileri farklı insanların bir arada bulunmalarından doğan karmaşıklığı sergiler.
Tahterevalli' de toplumun ekonomik yapısındaki eşitsizlik, sınıfsal çelişkiler ortaya konarak anlatılır. Sınıf atlamanın bir kurtuluş olmadığı, mutluluk getirmediği vurgulanır.
Dilekçe, bürokratik çarkın bozukluğunu, bu çarkın içindeki sorumsuz "sorumluların" çürümüşlüklerini yansıtır.

Mor Defter, sanatçı eğilimli, duygulu, zeki bir gencin bozuk düzenin anlayışsız, yapay ortamında çevresi ile iletişimsizliğini ve psikolojik dengesinin bozulmasını işler.
Çemberler: 4 erkek, 3 kadın/Tahterevalli: 4 erkek, 4 kadın/Dilekçe: 5 erkek, 3 kadın/Mor Defter: 5 erkek, 3 kadın.

TOPLU OYUNLARI¥2

ÜLKER KÖKSAL

SACIDE
YOLLAR TÜKENDI
ADEMIN KABURGA KEMIĞI
GÜN DOĞARKEN

Kadın oyun yazarlarımızdan Ülker Köksal'ın, "Kadın Dörtlemesi" adını verdiği, baş kişileri kadın olan 4 oyunu, ülkemiz kadınlarının dramını sergilerken, kadına saygısız bir toplumun kendisinin de saygıya layık olamayacağını anlatıyor.
Sacide' de, ağabeyinin evinde sığıntı gibi yaşayan bir terzi kızın, bu ortamdan kurtuluş ve çıkış noktası olarak evlenmeyi seçmesi, ancak bu kez kocasının baskı, sömürü ve ihaneti ile karşılaşması anlatılıyor. Yollar Tükendi, kırsal kesimde yaşayan bir ailenin, umudunu kentte arayış öyküsü içinde, bir ana'nın kentte sağa sola savrulan çocukları nedeniyle yaşadığı üzüntülerini ve çetin yaşam savaşı karşısındaki mücadelesini sergiliyor. Ademin Kaburga Kemiği'nde kentte bir işyerinde çalışan orta sınıfta evli, çocuklu bir kadının sorunlarına eğilin i liyor.

Gün Dönerken, şehirde yaşayan aydın bir kadının, babasından kalma topraklarda çalışan köylülere karşı iyi niyetli davranışlarının, toplumsal kesimler arasındaki değer yargılarının farklılaşması nedeniyle, nasıl yanlış anlaşıldığını ve bu insanlarla iletişimsizliğini sergiliyor. Sacide: 3 erkek, 4 kadın/Yollar Tükendi: 2 erkek, 4 kadın/ A. Kaburga Kemiği: 5 erkek, 6 kadın/Gün Dönerken: 5 erkek, 6 kadın.

YAŞAYAN ÖLÜLER

CEVDET KUDRET

Cevdet Kudret' in, 1934 yılında yazdığı bu oyunun ancak yarısı, 1936 yılında Ağaç Dergisinde yayımlanabilmiş. O zaman Peyami Safa, oyunun mesajının doğru olmadığını ileri sürmüş.
Cevdet Kudret, 1988 yılında yeniden gözden geçirdiği bu oyun metninin başına, bu olay için şu notu koymuş: "...Zaman ne yazık ki ona değil bana hak verdi. Hak verdi, çünkü bu oyun 2. Dünya Savaşı'nı (1939) açan devletlerin iddialarına beş yıl öncesinden verilmiş peşin bir yanıttı."

Oyunda, savaşların yalnızca çıkar çevrelerinin işine yaradığı, her kesimdeki insanları, sonuçta toplumu yozlaştırıp çürüttüğü anlatılıyor. Yaşayan Ölüler, 2. Dünya Savaşı'ndan önce yazılmış, 2. Dünya Savaşı'nı ve tüm savaşları anlatan bir oyun. Epik anlatımı ve savaşların içyüzüne gerçekçi bakışıyla oyun, hala güncelliğini sürdürüyor. Değerli edebiyatçımız Cevdet Kudret' in ölümünden sonra ortaya çıkarılan bu yapıtı, onun dünya görüşünü ortaya koyan önemli bir çalışması.
Oyuncular: 10 erkek.

SAVAŞ VE BARIŞ

LEV TOLSTOY


Oyunlaştıran: Erwin Piscator
Çeviren: Cevat Çapan

Politik tiyatronun önemli ve öncü bir yapıtı.
Dünyanın en büyük romanlarından biri kabul edilen Savaş ve Barış, ünlü Alman tiyatro kuramcısı, politik tiyatronun yaratıcısı, düşünceleri ve yaptıkları ile Bertolt Brecht'in epik tiyatro yaratısının hazırlayıcısı olan Erwin Piscator tarafından oyunlaştırılmış ve ilk kez 1950'lı yıllarda Almanya'da sahneye konmuş.
Tolstoy'un bu önemli ve nicel olarak büyük-hacimli yapıtı, Piscator' un çok usta tiyatro anlayışı ile salt tarihsel bir aşk hikayesi yapısına bürünmeden, politik tiyatronun öncü bir yaratısı olarak tiyatro sanatı içinde yerini almış bulunuyor.

Oyunda, romanın özünde çatışma olan bölümler hızlı, akıcı, dinamik bir üslupla veriliyor. Romandaki diğer olaylar, betimlemeler, geçişler ise bir anlatıcı tarafından aktarılıyor. Sahne düzeni ve replikler için Piscator'un yaptığı açıklamalar, oyunu sahneleyecek yönetmenlere oldukça kolaylıklar sağlayacak nitelikte.
Oyuncular: 13 erkek, 4 kadın, subaylar, uşaklar, köylüler.

TOPLU OYUNLARI¥1

ÜLKÜ AYVAZ


NİHAVENT LONGA
VALI-İ VİLAYET HADEM-İ DEVLET
YENİDEN YARATMA

Nihavent Longa, basın tarihimizde çelişkili yaşamı ile yer alan Ali Suavi ile ilgili olup, gerçek ile dış arasında gidip gelen, dün ile günümüz olayları arasındaki benzerlikleri sergileyen bir oyun. Yazar, yüz yıl öncesi ile günümüzdeki polis baskılarını, tutuklamalarını ve yasaklamalarını karşılaştırır; iyi niyetli in döneminde Aydın vilayetindeki Atçalı Kel Mehmet olayını anlatır. O dönemde, üzerindeki baskılar, ağır vergilerle ezilen ve yöneticiler tarasanların bu nedenlerle yaşadığı dramatik olayları önümüze serer (Kültür Bakanlığı, 1993 Ödülü). Valı-i Vilayed Hadem-i Devlet, Osmanlıfından sömürülen halk sonunda, aşkı için başkaldırmış olan Kel Mehmet'e katılır; oyun bu olayı güncel olaylarla benzerlikler kurarak . Yeniden Yaratma, insanoğlunun bütün yaşamı boyunca içinde olduğu "arayış"ın boyutlarını araştırır. Bu oyunda sesler, ışıklar, objeler simgesel anlamlarda kullanılarak bir dış ortamı içinde, insan gerçeğinin evrensel olan bu sorunu sahne üzerine getirilir (1984 ENKA-Oyun Ödülü).Nihavent Longa: 5 erkek, 3 kadın/Vali-i Vilayet...: 17 erkek, 3 kadın, gençler, köylüler/Yeniden Yaratma: 15 erkek, 7 kadın, çocuklar, köylüler.

ÇİZME ve ÇORAPLARI

HERBERT ACHTERNBUSCH

Çeviren: Prof. Dr. Özdemir Nutku

Herbert Achternbusch, öykü,, şiir, romanları ile adını duyuran, filmleri ve oyunları ile ünlenen çağdaş bir Alman yazarı. Ülkemizde hemen hiç tanınmayan Alman tiyatrosunun bellibaşlı oyun yazarlarından biri olan Achternbusch, tüm oyunlarındaki kara mizah, fantastik yapı ve anarşik tavırları ile ortalığı karıştırmış ve eleştirmenleri ikiye bölmüştür.
Çizme ve Çorapları, yazarın 13. oyunudur. Bu oyunda, "zamanın dışında olan yaşlı bir çift", Arizona adı verilen fantastik bir mekanda, Nirvana' da, yani sıfır noktasında yaşar. Evli çift sonun başlangıcındadır. Akıllıca sözlerle yaşamın budalalıklarını açımlarlarken, çeşitli insan kılıklarına girerler; kadın erkek, erkek kadın olur, üç-dört ayaklı olurlar, böylece birer tiyatro figürü olarak sahnede her şeyi temsil ederler. Yazarın önerisine göre, her iki oyuncu da erkek olacaktır.
Çizme ve Çorapları, kara mizahı içeren yapısı ile bir tragi-fars olup, aynı zamanda teatral sahnelerle kurgulanmış bir anti-tiyatro örneğidir de. Oyuncular: 2 erkek.

ÇİN SABAHTA

NEZİHE MERİÇ

Nezihe Meriç, Boz bulanık (1953) adlı ilk öykü kitabı ile edebiyatımızdaki yerini almış bir yazarımız. Daha çok, öykü ve romanları ile tanındı. 1969 yılında yazdığı Sular Aydınlanıyordu, 1984'dekı Sevdican adlı tek kişilik kadın oyunları, yazıldıklarından bu yana çeşitli tiyatrolarda sahnelenmeye devam ediyor.
Yazar, yine kadın sorunlarını konu olarak ele aldığı üçüncü oyununu on yıl sonra yazdı: Çin Sabahta (Çin Sabah: Sabahleyin çok erken-TDK Sözlüğü).

Çin Sabahta, iki kadının yaşam savaşındaki yenilgi ve mutsuzluklarını anlatıyor.
Ekonomik durumları ve yaşama biçimleri çok farklı toplum kesimlerinden gelmiş, biri genç biri yaşlı bu iki kadın, tüm duyarlı, sevecen ve hoşgörülü yapılarına rağmen mutluluğu yakalayamamışlardır. Oyun bu iki kadının hüzün dolu öyküsünü, şiirsel bir dille sergiliyor.
Oyuncular: 2 kadın.

RADYO OYUNLARI

İNGEBORG BACHMANN

BİR DÜŞ ALIŞVERİŞİ
AĞUSTOS BÖCEKLERİ
MANHATTAN'IN İYİ TANRISI

Çev. Ahmet Cemal

İnsanoğlunun yaşamındaki gerçekleri felsefi boyutta derinlemesine incelemiş olan Avusturyalı kadın yazar Bachmann'ın, kurulu düzene ters düşen aşkların asla gerçekleşemeyeceğini anlatan üç radyo oyunu bir arada.
Bir düş alışverişi' nde, düş satan bir dükkanda kendi aşkları üzerine kurulu düşleri almaya sıra geldiğinde, özveride bulunmaktan kaçıp, sıradan kişiliği tercih eden bir insanın tragedyası anlatılır. Ağustos Böcekleri, bir adaya toplanmış insanların kırılgan, buruk yaşam öykülerinin resmi geçididir. Oyun, köktenci gibi görülen "kaçışların", aslında ne kadar yapay olduğunu gösterir. Manhattan' ın iyi Tanrısı, insanın vazgeçilmez tutkusu "aşk" ı irdeleyen başka bir oyun; gerçek aşkın bütünüyle olanaksızlığını bir mahkeme ortamında sorgular.
Bir düş alışverişi: 18 erkek, 5 kadın/Ağustos Böcekleri: 11 erkek, 4 kadın/Manhattan' ın iyi Tanrısı: 13 erkek, 3 kadın.

TOPLU OYUNLARI¥2

GÜNGÖR DİLMEN

KADIN OYUNLARI KURBAN
BAĞDAT HATUN
AŞKIMIZ AKSARAY'IN EN BÜYÜK YANGINI

Güngör Dilmen' in, tarihsel gelişmeleri tarihsel bir bilinçle aktardığı üç kadın oyunu.
Kurban, toplumsal yaşamımızda önemli bir yer alan kuma sorununu işler. Oyun, antik tragedyayı andıran biçimsel bir yapı ve atmosferde geçer; Türk kadının trajedisini ince bir duyarlılıkla sergiler. Bağdat Hatun, aşışı iktidar tutkusu yüzünden bireyin felakete sürüklenmesinin öyküsü. İktidar uğruna oğlunu öldürebilecek kadar gözü dönen Bağdat Hatun, erkeğinin kendine hükmetmesine de müsaade etmez. Toplumdaki kadının ezikliğine iktidar olmakla karşı çıkan Bağdat Hatun, trajik olaylara neden olmuş ilginç bir tarihsel kişilik. Aşkımız Aksaray'ın En Büyük Yangını'nda, 19. yüzyılın sonlarında İstanbul Aksaray'da geçen bir yangın, bir aşk teması içinde anlatılır. O dönemin esnafı, tulumbacıları, levantenleri, mahalleli arasındaki insan ilişkileri, Saraydan çıkmış Mahitap'ın Artın Efendi ile olan aşk ekseninde görünür; müzikli, eğlenceli bir İstanbul öyküsü.
Kurban: 7 erkek, 9 kadın/Bağdat Hatun: 11 erkek, 8 kadın/Aşkımız Aksaray'ın En Büyük Yangını/8 erkek, 2 kadın.

KUTU KUTU

MEMET BAYDUR


Yazarın 1995 yılında yazdığı bu oyunda, Belediyelerin dinci kesimin eline geçmelerinden sonra, bu kamu kuruluşlarında yaratılan insan savurganlığı ve değerbilmezliği anlatılıyor. Kutu Kutu' da, büyükleri ile görüş farklılıkları nedeniyle evlerinden ayrılmış birkaç aydın gencin, heykele, resme, tiyatroya, operaya, kısaca her tür sanat yapıtına karşı bir Belediye Başkanı ile olan fantezi dolu çatışmalarını anlatılıyor.
Oyuncular: 3 erkek, 3 kadın.

TİTUS ANDRONICUS

WILLIAM SHAKESPEARE

Çev. Ali Neyzi

Shakespeare' in ilk dönem oyunlarından Titus Andronıcus (1593-94), bugüne dek dilimize aktarılmadı ve ülkemizde oynanmadı. Ünlü yazarın bu oyunu, insanı olağanüstü derecede sarsacak kan ve vahşet sahneleriyle dolu. Babanın, oğul un, kardeşin, yakın dostların, iktidar ve kutsal Roma İmparatorluğu adına, birbirlerine uyguladıkları acımasızca işkenceler, birbirlerini yok etme kavgaları, yer yer olayın trajik boyutlarını da aşıyor. Shakespeare'in kendine özgü ustalıklarını içeren ve cesur betimlemeler, etkili anlatım zenginlikleri taşıyan bu oyun, uzun süre, içindeki vahşet sahneleri nedeniyle, ona layık görülmemiş, onun oyunu sayılmamıştı.
20 erkek, 3 kadın, senatörler, tribünler, subaylar, uşaklar, erler.

BULGAR OYUNLARI

STANISLAV STRATIEV-STEFAN TSANEV

Çev. Gülbeyan Altınok-Tuncer Cücenoğlu

OTOBÜS
HAYAT İKİ KADINDIR

Otobüs, çağdaş Bulgar yazarı Stanıslav Stratıev'e ait, toplumsal taşlama türünde bir güldürü; birçok dile çevrilmiş ve ülkemiz dahil birçok ülkede oynanmış. Oyunda, bir otobüsün içinde seyahat eden, ustalıkla yaratılmış 9 tıp aracılığı ile ülkenin toplumsal yapısı ve rejimi eleştiriliyor. Yolcular ve otobüsün şoförü sorumluluklarını unutunca, hep beraber, gülünç ama amaçsız bir yolculuğa başlarlar. Hayat iki Kadındır, çağdaş Bulgar yazarı Stefan Tsanev'e ait; onun oyunları da birçok dile çevrilip, sahnelenmiş. Oyun, günümüz Bulgar toplumundaki çeşitli toplum kesimleri arasındaki yaşam ve düşünce farklılıklarını anlatıyor. Oyun, genç bir bilim adamıyla, toprağından kopmamış köylü annesi ve evlenmek üzere olduğu gazeteci sevgilisi arasında geçer. Adamın yaşamındaki vazgeçilmez konumları ile bu iki kadının farklı değer yargıları, üçlü arasındaki ilişkiyi, toplumsal bir güldürüye dönüştürür.
Otobüs: 7 erkek, 2 kadın/Hayat iki Kadındır: 1 erkek, 2 kadın.

AYRILIK

BEHIÇ AK

Karikatür sanatçısı Behiç Ak' ın ilk oyunu Bina' dan sonra yazdığı ikinci oyunu. İstanbul Şehir Tiyatrolarında, 1996/97 döneminde sahnelenen bu oyun "Afife Jale ödüllerinden En iyi Yazar ödülü" almıştır.
Oyunda, evliliklerine son vermiş olan bir çift, bir araya geldikleri bir gün eski ortak yaşamlarını tartışırlar. Bu tartışma, birlikte yaşadıkları o günlerdeki davranışlarının bütün çelişkilerini, gülünçlüklerini ortaya döker.
Ayrılık, kentte yaşayan çağımız insanını anlatan, iki kişilik ironi dolu bir güldürü.
Oyuncular: 1 erkek, 1 kadın.

TOPLU OYUNLARI ¥ 1

MÜJDAT GEZEN

HAMLET EFENDİ
İSTANBUL MÜZİKALİ

Yazarlığı ile birlikte 35 yıldır tiyatromuza yönetici, oyuncu olarak hizmet etmeyi sürdüren ünlü sahne sanatçısı Müjdat Gezen bu iki oyununda, geleneksel tiyatromuza ait biçimleri kullanıyor, İstanbul'un renkli, eğlenceli yaşamından kesitler sergiliyor. Hamlet Efendi, Cumhuriyetimizin kurulduğu yıllarda, Türk-Ermeni-Rum yurttaşlarımızdan kurulu bir tiyatro topluluğunun, ünlü Hamlet oyununu sahneye koyma serüvenini anlatıyor. İstanbul Müzikali ise, İstanbul'un 8 semtinin tarihsel değişimini, geleneksel tiyatromuzun anlatım olanaklarını kullanarak, müzikli ve eğlenceli bir biçimde aktarıyor. Ama bunu yaparken son yıllarda kaybettiğimiz insani değerleri, bozup kirlettiğimiz çevreyi, yarattığımız iletişimsizliğin acısını da dile getiriyor. Eski İstanbul'a nostaljik ve bugünkü İstanbul'a eleştirel bir bakış sergiliyor İstanbul Müzikali.
Hamlet Efendi: 9 erkek, 3 kadın/İstanbul Müzikali: 9 erkek, 6 kadın.

TOPLU OYUNLARI ¥ 1

JEAN GIRAUDOUX

TROYA SAVAŞI OLMAYACAK
KAPTAN COOK'UN GEZİSİNE EK

Çev. Prof. Hasan Anamur

Fransız edebiyatının ve dünya tiyatrosunun önemli yazarlarından Jean Gıraudoux (1882-1945), gerçekçilikten çok, diyaloglara ve üsluba ağırlık veren, izlenimci tiyatronun yaratıcılarından. Olağanüstü bir üslupla trajedi, mizah ve fanteziyi bir araya getirmesiyle ünlü Troya Savaşı Olmayacak, adından da anlaşıldığı gibi, ünlü İlyada destanından esinlenilerek yazılmış bir oyun. 1935 yılında yazılan eser, dünyanın kaçınılmaz bir savaşa doğru gidişini önceden gören bir oyun olarak ünlüdür. Seyircinin ilgisini "savaş/barış" sorunsalı üzerine yoğunlaştıran oyun, trajik gerilim içinde mizah dolu sahneleri ile dikkat çekiyor. Kaptan Cook'un Gezisine Ek, İngiliz Kaptan Cook'un 18. yüzyılda Pasifik adalarına yaptığı keşif gezisine ait notlarından yola çıkarak yazılmış. Dönemin uygar uluslardan birinin temsilcisi olan Kaptan Cook ile, uygarlıkla ilk kez karşılaşan yerli halkın dünyaya bakışlarının çelişkileri anlatılır bu güldürüde. Mizah ve fantezi, gerçek olayların içine çok başarılı bir üslupla yerleştirilmiş. Uygarlıkla, ilkelliğin bu ilk karşılaşma anı, yazarın ince ayrıntıları yakalama başarısı ile bir şölene dönüşür; Kaptan Cook'un Gezisine Ek, zekice yazılmış bir uygarlık parodisidir.
Troya Savaşı: 11 erkek, 7 kadın/Kaptan Cook: 8 erkek, 4 kadın.

ÜÇ SİLAHŞÖRLER

ALEXANDRE DUMAS

Çev. Aziz Çalışlar - Ela Güntekin

Yazıldığı 1843 yılından bu yana gençliğin gözdesi silahşor romanlarından biri olan Üç Silahşorlar, Fransız halkının gözündeki efsanevi kahramanı tipini sergiler. Yiğitlik, canlılık, gözü peklik, direnç gücü ve tüm diğer erdemleri kişiliğinde taşıyan Üç Silahşorlar, (Baba) Dumas'ın romanından oyunlaştırılmış. Romandan sahneye uygulanan bu metin, romandaki destan ruhuna uygun düşüyor. Özü, gençlik ve mertlik olan bu oyun, bu iki nitelikten kaynaklanan bir erdem olan neşeyle dolup taşar. Gerçek insanı erdemlerin, sevgi ve dostluğa bağlılığın, özgürlük inancının özlemiyle yanıp tutuşan bütün insanlar bu oyunun kahramanıdır. Onun için Üç Silahşorlar' a , her şeyden çok bugün ihtiyacımız var.

Oy : 21 erkek, 14 kadın, adamlar, şövalyeler, muhafızlar.

KIRMIZI KARAAĞA

BILGESU ERENUS

Kadın oyun yazarlarımızdan Bilgesu Erenus'un, İngiliz Kadın yazar Virginia Woolf'un (1882-1941) üzerine yazdığı yeni oyunu. Virginia Woolf, roman türüne yaptığı özgün katkılarıyla tanınan, ülkemizde çok okunan bir romancı ve eleştirmen; yazar romanlarında "bilinçli akışı" adı verilen anlatım tekniğini kullanmasıyla ünlü.
İnsanda kalıcı etki bırakan ve rasyonel düşünce ile birlikte, bilincin bir parçası olan görsel, işitsel, bedensel ve bilinçaltı izlenimleri söze dökmek olan "bilinç akışı" tekniği, Erenus'un bu yeni oyununda da kullanılıyor. Yazarın kocası, V. Woolf'un ölümünden yıllarca sonra, onunla ilgili bir TV programına çıkmak üzere hazırlık yaparken, birden karısı Virginia ile karşı karşıya gelir. "Bilinç akışı" yönteminden yararlanılarak yaratılan bu karşılaşma, karı kocanın birlikte geçirdikleri yılların hesaplaşmasına dönüşür.
Oyun, Virginia Woolf'un yaşam süresi içindeki eylemlerini, sorunlarını, iç dünyasını ve trajik intiharının nedenlerini yansıtırken, günümüz sorunlarına paralellik kurarak, dünyamızda egemen olan bugünkü yaşam biçimleri üzerine tartışma ortamı da yaratıyor.
Oyuncular: 4 erkek, 2 kadın.

TOPLU OYUNLARI¥1

ORHAN GüNER

İKİNCİ NÖBETÇİ' NİN SIKINTILARI
SEVDALI BULUT
ANTONIUS, KLEOPATRA, ARADA BİR CAESAR

Orhan Güner, uzun yıllardır Almanya'da yaşayan bir tiyatrocumuz. Oyunları, Alman tiyatrolarında birçok kez sahnelenmiş. Yazarın İkinci Nöbetçinin Sıkıntıları adlı oyunu, Ankara Devlet Tiyatroları ve İstanbul Şehir Tiyatroları tarafından oynana kadar Türk seyircisi Orhan Güner' i pek tanımıyordu.
İkinci Nöbetçinin Sıkıntıları, Oyun içinde oyun olan bu yapıt, hüzünlü, bazen komik, absürd ve çarpıcıcı üslubu ile, çağımızda çokça görülen iletişim eksikliklerini açığa çıkarıyor.
Sevdalı Bulut, Nazım Hikmet' in bugüne kadar birçok sanatçının yapıtına esin kaynağı oluşturmuş ünlü masalının, çağdaş sorunlarla ilgilenen genç tiyatrocular için şiirsel bir sahne denemesi olanağı veriyor.
Antonius, Kleopatra, Arada Bir Caesar, Herkesçe bilinen tarihsel bir trajedi aracılığı ile çağdaş insanın sorunlarına eğiliyor.
İkinci Nöbetçi: 2 erkek/Sevdalı Bulut: 4 erkek, 3 kadın/Antonius Kleopatra: 2 erkek, 1 kadın.

TOPLU OYUNLARI¥3

TUNCER CÜCENOĞLU

ŞAPKA
ZİYARETÇİ
MATRUŞKA
ÖĞRETMEN

Şapka, Ocak/1996'da, TOBAV Oyun Yazma Yarışmasında TOBAV ...dili' ni almış. 1995 yılının "Hoşgörü Yılı" olması nedeniyle yazılmış bir "hoşgörüsüzlük" oyunu Şapka; tersinle me yoluyla, hoşgörünün yaşamımızdaki önemini ve gerekliliğini anlatıyor; yazar oyununu "kara güldürü" olarak niteliyor. Ziyaretçi, fantastik, buruk ve eğlenceli üslubu ile yaşamın farklı bir kesitini sergiliyor. Ülkemizde gittikçe artan öldürme eylemlerine karşı yazılmış bu oyunda, kadınların bu konuya hep birlikte nasıl karşı koyup barışı sağlayabileceklerini gösteriyor. Matruşka, eskiden bu yana ağırlığını hiç kaybetmemiş bir konuya, kadın-erkek ilişkisine eğiliyor. Bu ikili ilişkide, günümüzde de sürmekte olan, dürüst-içtenlikli olamayan tavrın ortaya çıkardığı çelişkileri mizahı bir üslupla anlatıyor. İki kişilik bu oyuna yazar, "Bir Aşk Komedisi" alt başlığını koymuş. Öğretmen, yazarın ilk dönem (1973) oyunlarından biri; gözden geçirilerek 1983'de tekrar yazılmış. Öğretmen' de dürüst, namuslu, ilkelerine sıkı sıkıya bağlı bir öğretmenin, değişen yaşam koşullarına bir türlü ayak uyduramayıp doğru seçim yapamaması ve bu nedenle, ailece uğradığı yenilgisi anlatılıyor.
Şapka: 11 erkek, 5 kadın/Ziyaretçi: 3 erkek, 2 kadın/Matruşka: 1 erkek, 1 kadın/öğretmen: 6 erkek, 2 kadın.

GÜRÜLTÜLÜ PATIRTILI BİR HİKAYE

SAVAŞ DİNÇEL

İstanbul Şehir Tiyatroları yönetmen ve oyuncularından Savaş Dinçel' in ünlü tiyatro adamı Shakespeare üzerine yazmış olduğu oyunu. Shakespeare' nin yazar kimliği öteden beri tartışılır; bildiğimiz oyunlarının başkaları, hatta Bacon, Marlowe gibi yazarlar tarafından yazıldığı gibi savlar, tiyatro yazın dünyasının hala gündemindedir.
Yazar bu savlardan yola çıkarak fantastik ve güldürüsü bol bir tartışma oyunu yazmış.
Üç kişilik oyun, tiyatronun en büyük yazarına yapılmış bu haksız davranışa, İngiltere' deki Shakespeare Müzesinde, hayali bir mahkemede geçen sahnelerle eğlenceli, ironik bir biçimde karşı çıkıyor.
Oyuncular: 2 erkek, 1 kadın.

GILGAMIŞ

ZEYNEP AVCI

Mezopotamya' nın ünlü ilkçağ kahramanı Kral Gılgamış' ın destanı birçok sanat eserine kaynaklık etmiştir.
Milattan önce 3000.nci yıllarda Mezopotamya' nın güneyinde Uruk kentinde hüküm sürmüş olan Gılgamış' ın günümüze ulaşmış en kapsamlı destanı, Akad dilinde yazılmış olan tabletlerdir.
Destana göre, karalar ve denizlerdeki her şeyi bilen, büyük inşaat ustası ve savaşçı, yarı Tanrı yarı insan olan Gılgamış, ölümsüzlüğü aramak için tehlikeli bir yolculuğa çıkar.
Zeynep Avcı, işte bu ünlü destanı eksen alan, Gılgamış üzerine yazılmış oyunlara bir yenisini daha eklemiş.
Oyun, Gılgamış' ın ölümsüzlüğü aramak için birlikte yola çıktığı yaban adamı Enkidu ile dostluğunu ve Enkidu' nun ölümünden sonra da sürdürdüğü ölümsüzlük peşindeki serüvenini anlatıyor.
Gılgamış, ölümsüzlüğü bu kez arkadaşı Enkidu' ya ulaşabilmek için arar. Nuh' dan ölümsüzlük otunu alarak tekrar dünyaya gelmek, büyümek, gençleşmek ve Enkidu ile karşılaşıp arkadaş olmayı ister.
Gılgamış, Aynı zamanda iki farklı adamın, bir kralla bir yaban adamının, sağlam, güçlü dostluğunun da destanıdır.
Oyuncular: 12 erkek, 7 kadın.

TOPLU OYUNLARI¥1

FRANK WEDEKIND

LULU
ILKBAHAR UYANIŞI
Çev. Aziz çalışlar - Nesrin Kazan kaya

Bertolt Brecht'ın, "Tolstoy ve Strindberg' le birlikte yeni Avrupa'nın en büyük öğretmenlerinden biri," dediği Wedekind, yarattığı yabancılaştırma ilkesi ile Bertolt Brecht'ı etkilemiş, Alman dışavurumculuğunun öncüsü olmuştur. Alman tiyatrosunun temel taşlarından biri kabul edilen yazarın oyunları, bugüne dek Türkçe ye çevrilmedi, ülkemizde oynanmadı.
Lulu, toplumsal ahlak yasalarının doğal ahlaka aykırılığını ve çarpıklığını bir kadının kişiliğinde veren, kapitalist toplumda insanın nasıl "meta" haline gelip para yasalarının egemenliğine girdiğini anlatan, tiyatro edebiyatında "ilk modern oyun" sayılan bir yapıt. "Ahlaklılık", "meta ahlakı" olup, insanı ahlakla derin çelişki içindedir. Lulu, bu temel çelişkiyi anlatır ve "doğal insani ahlak" ile ikiyüzlü burjuva ahlakını karşı karşıya getirir.
İlkbahar Uyanışı, üç gencin ilk cinsellik uyanışını sergilerken toplumdaki tabuları yıkmayı zorlar; zamanın eğitim sistemine keskin eleştiriler getirir, bu nedenle oyun, zamanın eleştirmenlerince ağır saldırılara uğramıştır. 1906'da ünlü yönetmen Max Reinhardt tarafından sahneye konan oyun, bütün bu karşı koymalara rağmen, 20 yıl repertuarda kalmayı başarmıştır.
Lulu: 11 erkek, 7 kadın/İlkbahar Uyanışı: 19 erkek, 12 kadın.

TOPLU OYUNLARI¥1

WILLIAM SHAKESPEARE

KISASA KISAS
ONIKINCI GECE
VENEDIK TACIRI
Çeviren-Uyarlayan: Zeynep Avcı

Tiyatro tarihinin en ünlü ustası Shakespeare' nin üç oyunu, Zeynep Avcı'nın yeni bir yorum-uyarlama çalışması ile bir arada. Tiyatro edebiyatının bu büyük yazarının oyunları, eskiden beri birçok tiyatro yazarı, yönetmeni, çevirmenine tükenmez bir "yeniden yaratım" kaynağı oluşturmuştur. Her ülkede Shakespeare' in oyunları birebir çevrildiği kadar, değişik yorum ve uyarlamalarla ülke diline yeniden kazandırılmıştır.
Zeynep Avcı bu üç oyunu, İngilizce asıllarından, Fransızca uyarlamalarından ve Türkçe deki çevirilerinden yararlanarak dilimize yeniden çevirip-uyarlamış. Wıllıam Shakespeare' in bu üç oyunu da romantik komedyalarından; bunlar, romantik gerçekçilik türünde derinliği olan, her tür seyirciye yönelebilen, seyircide komik ama buruk bir tat bırakan, seyirciyi güldürürken düşündüren oyunlar.
Kısasa Kısas: 15 erkek, 7 kadın/Onikinci Gece: 10 erkek, 7 kadın/Venedik Taciri: 13 erkek, 3 kadın.

MEKTUPLAR

ABELARD ve HELOISE

Oyunlaştıran: Roland Duncan / çev. Zeynep Avcı

Pierre Abelard (1079-1142), Fransız tarihinin Rönesans' ın doğmasına ışık tutan filozof ve şairlerinden biri. Şair ders vermek için 20 yaşlarında, genç, güzel, kültürlü ve akıllı bir kadınla, Heloıse ile tanışır; bu tanışma giderek aralarında ömür boyu sürecek bir aşka dönüşür.
Bu yakınlaşma sonucunda ikisinin bir erkek çocukları doğar; evlenmemiş olduklarından, bu durum Heloıse'nın dayısı tarafından kızgınlıkla karşılanır ve dayı Fulbert, zor kullanarak Abelard'ı hadım ettirir. Bu olaydan sonra iki sevgili ayrı ayrı iki manastıra sığınırlar. Manastırda yaşadıkları bu dönemde birbirlerine yazdıkları Latince aşk mektupları, 12. yüzyıldan bu yana, değişik yorumlarla Fransızca'ya çevrilir ve birçok sanatçıya esin kaynağı olur.
Fransız tarihinin en iç burkucu olaylarından olan bu dramatik aşk öyküsü, İngiliz yazar Ronald Duncan tarafından yalın, akıcı bir dille oyunlaştırılmış.
iki sevgilinin yaşam öyküleri ve birbirlerine yazdığı aşk mektuplarından yola çıkarak Duncan tarafından yazılan bu şiir-oyun metni, sekiz yüz yıldır insanları duygulandıran bu dramatik olağandışı öykünün duygu yoğunluğunu en iyi yansıtan çalışmalardan biri.
Oyuncular: 1 erkek, 1 kadın.

TOPLU OYUNLARI¥3 KISA OYUNLAR

GüNGÖR DILMEN

KÜP HAMIT
AVCI KARKAP
AYAK PARMAKLARI
GALEA İle PIGMOLIN
TOPLAR ve PAŞALAR
MISYONER
AFYON SAVAŞI

Tiyatro edebiyatımızın ustalarından ve dilimizi sahnede en iyi kullanan yazarlardan olan Güngör Dilmen' in 7 kısa oyunu bir arada. Günümüze dek kitap halinde yayımlanmamış bu oyunlar, ülkemizin ve tüm insanlığın ortak sorunlarını işliyor. Oyunların sosyal, tarihsel ve politik yapıdaki bu temaları, yazarın kendine özgü fantastik, şiirsel tiyatro diliyle anlatılıyor; sorunların evrensel boyutları bir kez daha ortaya çıkarılıyor.

Kitaptaki oyunlar: Küp Hamit/Avcı Karkap/Ayak Parmakları/Galea ile Pigmolin/Toplar ve Paşalar/Misyoner/Afyon Savaşı. Usta yazarın 7 oyunundan oluşan bu kitap, genç tiyatrocuların deneysel sahne çalışmaları için güvenle başvuracakları bir kaynak kitap özelliğinde

KÜLAHLI BEY KÜLAHSIZ BEY

GEVHER MURAD

Çev. Dr. Mehmet Kanar
Asıl adı Gulam Hüseyin-ı Saidi olan İranlı yazar, Batı' da, oyunlarında kullandığı Gevher Murad (1935-1985) takma adı ile tanınmakta. Oyun, İran'ın Hümeyni Devrimi'nden önceki yaşam ve davranış biçimlerini sergiliyor. Ülkesinde öykü ve oyunları çokça yayımlanmış, oynanmış olan bu çağdaş yazar, Devrim' den sonra Fransa'ya yerleşip yaşamını orada tamamlamış.

Kara mizahla sıradan insanın gündelik yaşamına bakan Gevher Murad, yapıtlarında insanın toplumsal gelişmeler, değişimler karşısındaki duyarsızlığını, aymazlığını eleştirmiş ve 1960-1970'lı yılları İran'ının tüm sosyo-ekonomik panoramasını başarıyla yansıtmıştır. Külahlı Bey-Külahsız Bey, bireysel karar verme-tavır alma bilinci ve becerisinden yoksun toplumun, korku-güvensizlik-özveri eksikliği ile biçimlenen sosyo-psikolojik yanlarını, tiyatronun anlatım olanakları içinde, etkili bir biçimde ele alıyor. Toplumun çeşitli kesimlerinden seçilmiş ilginç kişilikler aracılığıyla geliştirilen bu olay örgüsü, toplumsal davranışlara eleştirel bir bakış açısı getirmekte.
Oyuncular: 12 erkek, 4 kadın.

JOKO'NUN DOĞUM GÜNÜ

ROLAND TOPOR


Çev. Mine G. Saulnier
Roland Topor (- 1997) çok yönlü çağdaş bir Fransız sanatçısı: ressam, desinatör, grafiker, roman-öykü yazarı, şair, kostümcü, dekoratör, senarist, tiyatro yönetmeni, film yönetmeni ve de oyun yazarı. Topor'un sanatından, "Sanatı, acımasızla absürdün karıştığı, çarpıcı bir kara mizah içerir. Yapıtlarında açıkça görülen şiddet öğesine karşın, 19. yüzyılın gravürcülerini andıran bir şiir vardır," diye söz ediyor ansiklopediler.

Yazarın 1969 yılında yazdığı aynı adlı öyküsü Fransa'da bir Edebiyat Ödülü almış. Öyküsünü oyun haline getiren yazar, halkın sırtına binip halkı ezen, horlayıp onun onurunu kıran bir kesimle halkın nasıl içiçe mutlu yaşadığını anlatan acımasız bir kara mizah örneği veriyor.

Oyun, ekonomik baskılar altında ezilmiş insanların bu düzeni nasıl benimseyip, egemenlerle uyum içinde yaşamlarını sürdürdüklerini anlatırken, "sadizm" ve "mazoşizm"in insanların iç dünyalarında yer ettiği şaşırtıcı boyutlarını da sergiliyor. Oyunun öyküsü ve mizahi yapısı, ülkemizin gerçekleri ile tıpatıp örtüşmesi bakımından da ilginç.
Oyuncular: 6 erkek, 2 kadın.

KERBELA

ALİ BERKTAY



Ali Berktay, genç bir tiyatrocu. Fransa'da Ayşe Emel Mestçi ile Halk Oyuncuları topluluğunda beraber çalışmış. İlk oyunu, 1993 yılında Avignon Festivalinde, bu toplulukça Ayşe Emel Mestçi'nin rejisi ile, Fransızca olarak sahnelenmiş: "Dünyaya Atılan Çığlık".
Kerbela, 1996/Bakırköy Belediyesi Yunus Emre Oyun Yazma Yarışması'nda Büyük Ödülü almış. Oyun, herkesçe bilinen, dini ve tarihsel bir olayı anlatırken, koşullanmış bir düşüncenin izine düşmüyor; bu duyarlı konuyu istismara kalkıp, şablonların içine girmeye çalışmıyor. Tam tersine, ortak kültürümüzün bu önemli tarihsel olayını, oyunun ana ekseni seçip, evrensel insanı duygu ve davranışlara eleştirel bakarak, kişilik ve ahlak çatışmalarının doğru sonuçlarını ortaya koyuyor.

Kerbela'da ezen ile ezilenin, ikiyüzlülükle mertliğin, acımasızlıkla sevecenliğin, ahlakı değerlere bağlılıkla önlenemez iktidar hırsının çatışması, oyunun akıcı ve etkileyici kurgusu içinde destansı bir üslupla sergileniyor. Oyunun bu devinimi içinde, ülkemizin bugünkü gerçekleri ile paralellikler de bulunuyor. Böylece yazar, efsaneleşmiş tarihsel bir olayın yüzyılımızdaki izdüşümlerini göstererek, sanatsal yaratının evrenselliği yakalama özelliğinin başarılı bir örneğini de veriyor.

Oyuncu : 2 erkek, 11 kadın, halk, cinler, turnalar, muhafızlar.

TOPLU OYUNLARI¥1J

EUGİNE IONESCO


AMİDİE / KIYIM OYUNLARI
MACBETT

Çev. Prof. Hasan Anamur

Absird (saçma-uyumsuz) tiyatronun başlıca temsilcilerinden olan İonesco (1904-1994), grotesk ve gerçeküstü öğeleri kullanarak sıradan burjuva yaşamını eleştirmiştir.
Amédéé, evlerindeki bir ölüden kurtulmak için çare arayan bir karı kocanın gülünç ve trajik serüveni. Aslında yazar, karı koca arasındaki evrensel nitelikleri mutluluk/mutsuzluk sorunsalını inceliyor.

Ölüm Oyunları, yazarın çokça işlediği ölüm düşüncesini anlatırken güldürü öğeleriyle trajik olanı biraraya getirir. Oyun, çeşitli ölüm türlerini gösteren birçok oyundan oluşuyor. Yazar, ölümün soğukluğuna karşı ancak sevgi ile direnelebileceğini vurguluyor. Macbett, Shakespeare'ın Macbeth'inden esinlenerek yazılmış bir oyun. İnsandaki iktidar tutkusunu insanoğlunun karayazgısı olarak ele alır. Oyun, devlet yöneticilerine karşı acımasız bir eleştiri getiren buruk bir güldürü.

Amédéé: 8 erkek, 5 kadın/Ölüm Oyunları: 12 erkek, 10 kadın/Macbett: 21 erkek, 8 kadın, halk.

TOPLU OYUNLARI¥1J

CUMA BOYNUKARA


GÜNAYDINLARA UYANMAK
ÇOK GEÇ OLMADAN
MUHTARO

Cuma Boynukara, Güneydoğu Anadolu'dan genç bir oyun yazarı; yazdığı oyunlar çeşitli kurumlardan ödül almış. Yazar, doğup büyüdüğü bölgenin yaşamını, sorunlarını kendi toplumuna olan duyarlılığını, ince bir hüzün ve buruk bir mizah içinde anlatıyor.

Günaydınlara Uyanmak (1995, Bakırköy Belediyesi Övgüye Değer Oyun Ödülü), orta halli bir ailenin iki oğlunun, ülkenin farklı düzlemlerdeki iç çatışma ve terör olaylarından, trajik sonla biten etkilenişlerini anlatıyor.

Çok Geç Olmadan (1993 Kültür B. Öd.), Güneydoğu' da ki çatışmalarda iki taraftan birbirine düşman edilen iki insanın, zorunlu birliktelik ortamında, aralarında içten içe gelişen dostluk duygularını anlatırken, bu çatışmanın anlamsızlığını gösteriyor.

Muhtaro (1991 Salihli Bel. Övgüye Değer Oyun Ödülü), bir köy muhtarının, Güneydoğudaki korucu olgusunu, kendi köylülerini sömürme aracı olarak nasıl kullandığını anlatıyor.
Günaydınlara Uyanmak: 12 erkek, 3 kadın/Çok Geç Olmadan: 13 erkek/Muhtaro: 22 erkek, 3 kadın.

TOPLU OYUNLARI¥1J

ERHAN GÖKGÜCÜ


GERÇEK KURBANIN ACISI
DUYARLILIK ÜZERİNE VİVAÇE

Erhan Gökgücü, yaşamını tiyatroya adamış bir tiyatro sanatçısı; oyuncu, yönetmen ve oyun yazarı.
Gerçek Kurbanın Acısı (1996, Bakırköy Belediyesi Birincilik Ödülü), kurulu düzeni değiştirmeye yönelik düşüncelerinden dolayı idam edilen bir gencin, gerideki sevdiklerine bıraktığı acıları anlatır. Gencin ölüme gidişini yaşamış sevgilisi, bu olaydan oluşturulmuş senaryonun filmini çekerken, geçmişi bir kez daha yaşar. Oyunda, kadının bu olaydan duyumsadığı acı ve hüzün ile film çekimi ışını duyarsızca sürdüren film ekibi arasındaki duyarlılık farklılıkları sergilenmekte.

Duyarlılık Üzerine Vivaçe'de (1995, Bakırköy Belediyesi ikincilik Ödülü), yazdıkları nedeniyle gizli bir örgütün üyesi varsayılarak gözaltına alınıp işkence görmüş bir yazarın, içine itildiği karamsar ortamdan sevgi ve iletişim yoluyla kurtuluşu anlatılır.

Gökgücü'nin bu iki oyunu da, baskıyla sürdürülen duyarsız ve acımasız bir düzene karşı, insandan yana ve sevgiye, sevecenliğe, hoşgörüye dayalı çağdaş bir görüşü duyarlılıkla savunan, toplumsal davranışlarımıza eleştiri getiren oyunlar.

G. K. Acısı: 5 erkek, 5 kadın/D. Ü. Vivaçe: 1 erkek, 1 kadın.

ESKİ YUNAN TRAGEDYALARİ - PERSLER

AISKHİLOS-SOFOKLES


ANTİGONE

Çev. (Eski Yunanca asıllarından): Güngör Dilmen


Persler, Yunan tragedya sanatının babası kabul edilen Aiskhılos'un bu oyunu, kendisinin de katıldığı Salamıs Deniz Savaşı'nı (I.Ö. 480) ve bunun sonuçlarını anlatır. Bu savaş, o dönemde demokratik bir yönetime sahip Atina kenti halkının, demokratik yolla seçtiği önderlerinin kumandasında, sayıca kendilerinden çok üstün Pers ordusuna ve istilacı Pers Kralına karşı verdikleri "özgürlük" savaşıdır.

Antigone, Aıskhılos'tan sonra, en ünlü tragedya yazarı Sofokles'ın Thebaı Üçlemesi'nin son oyunudur. Üçleme' nin her oyunu ayrı bir oyun olarak oynanmaktadır. Oyun, kadın başkahraman Antigone'nin, ölmüş kardeşi Polineikes'in Kral Kreon tarafından ceza olsun diye gömdürülmemesi, cesedin açıkta bırakılarak kurda kuşa yem edilmesi emrine direnişinin öyküsüdür.

Antigone'nin onurlu direnişi, çağımızda hala gündemde olan, "insan hakları" için verilen mücadelenin tiyatro sanatındaki ilk örneği sayılmaktadır.
Persler: 3 erkek, 3 kadın, yaşlılar korosu/Antigone: 6 erkek, 2 kadın, Thebaililer korosu.

ESKİ YUNAN TRAGEDYALARİ - PERSLER

ÜLKÜ AYVAZ

KÜLHANBEYİ OPERASI

Ülkü Ayvaz, günümüz Türk tiyatrosunun genç yazarlarından; öyküleri ve çocuk oyunları da bulunan yazar, gerçekleri yansıtırken düşe, fanteziye yer veren oyunları ile tanınmakta.

Külhanbeyi Operası, 1900'larIn başlarından Kurtuluş Savaşımıza kadar uzanan bir dönemin İstanbul'unu şarkılı, müzikli, danslı ve eğlenceli bir biçimde sergiliyor.
O dönemin devlet ricalinin gazetelere baskı kurmak için giriştikleri entrikalar, halkın ve tulumbacı takımının yaşamları ve külhanbeyler anlatılırken, ilk kadın tulumbacı Behiye' nin serüveni de veriliyor. Ayrıca oyun, Osmanlı'ya ilk kez giren, evlerin yangına karşı sigortalanması işleminin, devlet erkanı tarafından vurgun aracı olarak kullanma girişimlerine de değinerek, Osmanlı devlet adamlarının çağdaş yeniliklere karşı olumsuz tavırlarını dile getiriyor. Külhanbeyi Operası, Osmanlı imparatorluğunun son çöküş dönemini sergileyen şarkılı, atışmalı, danslı, eğlenceli fantezilerle donanmış bir oyun.

Oyuncular: çeşme meydanlılar, Kadırgalılar, Hobyarlılar, Gazeteciler, Paşalar, Paşa Kızları, Kabadayı Reisleri.

BOYACI

TUNCER CÜCENOĞLU

Tuncer Cücenoğlu, son yıllarda üst üste yazdığı oyunlarla tiyatro edebiyatımızı zenginleştiren bir yazarımız.
Boyacı, yazarın son iki oyunu Helikopter ve Şapka' da yakaladığı güldürü öğesini başarıyla kullandığı bir oyunu.

Üç bölümden oluşan oyun beş günlük bir süre içinde ve boyanmak üzere bir boyacıya teslim edilen bir doktor muayenehanesinde geçiyor. Oyunda, ustaca kullanılmış olaylarla sahne üzerinde yoğun bir trafik yaratılıyor, merak atmosferi geliştirip, seyirciyi güldürecek entrikalar ortaya konuyor. Oyunda ele alınan olayların adım adım gelişmesi, güldürüdeki merak öğesinin dozunu dengeliyor. Bütün bu yapısıyla oyun, tiyatro sanatında 'dolantı komedisi' denen türün yetkin bir örneğini oluşturuyor.

Yazar, "Bu oyunumla, 'Yeni Dünya Düzeni'nin ülkemizdeki yansımalarını göstermeye çalıştım; 2000'lı yıllara çok az kala, yeni bir ahlak anlayışı ile biçimlenen yeni insanımızın artık hiçbirimizi şaşırtmayan serüvenini anlattım," diyor. Cücenoğlu bu son oyunuyla, usta kurgusu, ince alayı, eleştirel toplumsal yaklaşımı ile tiyatromuza yeni ve soluklu bir yapıt kazandırmış.

Oyuncular: 7 erkek, 3 kadın.

TOPLU OYUNLARI¥2

EUGENE IONESCO

KEL ŞARKICI (KEL KANTOCU)
DERS

Çev. Prof. Hasan Anamur

Eugene Ionesco (1912-1994), oyunlarındaki içerik ve anlatım özellikleriyle, tiyatro sanatına yeni bir anlayış getirmiş, bu alanda devrim sayılabilecek değişim gerçekleştirmiş, absürd tiyatro akımını yaratmış öncü bir tiyatro yazarıdır.

Kel Şarkıcı, yazarın ilk oyunudur. Geleneksel tiyatro anlayışını aşan bu oyun, temelde dilsel karşıtlıklar ve dilin iletişim kurulmasındaki yetersizliği üzerinde durur. Dünya tiyatro tarihinde özel bir yeri olan bu oyun, absürd tiyatro akımının ilk ürünü sayılmaktadır. Ders, yazarın ikinci oyunudur; fars tan bürleks e uzanan her tür güldürü öğesini içerir, ama trajik boyutu da vardır. Oyun, görünürde aritmetik ve dilbilim alanlarında verilen kendine özgü bir "ders" çevresinde kurulmuştur; ancak temelde cinsellik öğesi egemendir.
ilk gösterimlerinde ilgi görmemiş olan bu iki oyun, Ionesco'nun "keşfi" n den sonra çok ünlenmiştir; iki oyun da 1957'den beri, Fransa-Huchette Tiyatrosunda aralıksız 40 yıldır oynanmaktadır.

Kel Şarkıcı: 3 erkek, 3 kadın/Ders: 1 erkek, 2 kadın.

TOPLU OYUNLARI ¥ 1

TURGAY NAR

ÇÖPLÜK
ŞEHRAZAT'IN OYUNU
KUYU
TERZI MAKASI

Turgay Nar, şairliği ile birlikte oyun yazarlığını da sürdüren ve oyunlarında şiir diliyle tiyatro dilini buluşturma becerisiyle ilgi çeken, son dönemin başarılı genç yazarlarından biri.

Çöplük, 1995'de ilk sergilenişinde çok olumlu eleştirilerle birlikte çok da ödül almış, 1995-yılın Oyunu seçilmiş bir yapıt. Oyun, çöplük motifini kullanarak, günümüz dünyasının kokuşmuş düzenini acımasızca eleştiriyor. Oyundaki üç kişi aracılığı ile kimliğimiz, toplumumuz, yaşadığımız dünya, açgözlülüğümüz, cinsel şehvetimiz, içimizdeki kin ve nefret ile cinayetler, kıyımlar, soygunlar ve suç-ceza olguları sorgulanıyor.

Şehrazat' ın Oyunu, ünlü Binbir gece Masalları'ndan esinlenilerek yazılmış bir oyun. Sanatçı ile iktidarı elinde tutanlar arasındaki çatışmayı anlatıyor.
Kuyu ve Terzi Makası iki kısa oyun. Oyunlarda, aile içi şiddet ve baskı olgusu ile bireyin yalnızlık duygusu anlatılıyor.

Çöplük: 2 erkek, 1 kadın, lacivert gölgeler / Şehrazat'ın Oyunu: 3 erkek, 4 kadın, köleler /Kuyu: 2 erkek, 1 kadın /Terzi Makası: 1 erkek, 1 kadın.

TOPLU OYUNLARI 4

MEMET BAYDUR

ELMA HIRSIZLARI
YALANCININ RESMI
GENEL ANLAMDA ÖPÜŞME
ÇİN KELEBEĞİ

Yazdığı oyunların sayısı 20'yı aşmış olan, son dönemin önde oyun yazarlarından Memet Baydur'un bu son kitabında yeni oyunları bulunuyor.
Elma Hırsızları, Prof. Faruk Erem' in "Bir Ceza Avukatının Anıları" adlı kitabından yararlanılarak yazılmış bir oyun.

Gerçek olaylara dayanan öykülerden derlenen oyun, toplumumuzun sosyo-ekonomik ve kültürel yapısının ibret verici bir kesiti. Yazar, bu gerçek epizodların içinde, adaletle hukuk arasındaki ilişkinin boyutlarını irdeliyor.

Yalancının Resmi, bir denizcinin özel yaşamından yola çıkarak oluşturulmuş, "yalnızlık" üzerine esprili, duygulu, incelikli bir oyun
. Dünyadaki birçok ünlüyle tanışık olduğunu ileri süren gemicinin öyküsü, sevimli, eğlenceli ve hüzün verici Genel Anlamda öpüşme ile Çin Kelebeği kısa oyunlar. Her iki oyun, dünya var oldukça sürecek olan ezeli kadın-erkek ilişkilerinin sorgulanması üzerine bir çeşitleme.

Elma Hırsızları: 22 erkek, 7 kadın/Yalancının Resmi: 1 erkek, 1 kadın/Genel Anlamda öpüşme: 1 erkek, 3 kadın/Çin Kelebeği: 3 erkek, 1 kadın.

TOPLU OYUNLARI 1

ALI H. NEYZI

ALAS HATUN
YARDIREKTÖRÜN EŞI
MEKTUPLAR

Oyun çevirileri ile tanınan, öykü ve romanları da bulunan Alı Neyzi' nin bu kitabında, genç yaşlarındayken yazdığı iki oyunuyla, 1994'de yazdığı tek kişilik bir oyunu bulunuyor.
Alas Hatun, ünlü Dede Korkut öyküsünden esinlenilerek yazılmış bir manzum oyun. Oyunun anlatımında kullanılmış olan koro ve oyunun üslubu klasik Yunan oyunlarını çağrıştırıyor. Alas Hatun' un ana teması olarak "kadercilik" seçilmiş.

Yardirektörün eşi, yazarın öğrenim gördüğü Robert Kolej günlerine ait olaylardan ve gözlemlerinden yola çıkarak yazdığı, konusu tiyatro üzerine olan bir oyun. Oyunda İstanbul'a yerleşmiş yabancı öğretim görevlilerin yaşamı anlatılıyor.

Mektuplar, iki tiyatro sanatçısı kadının, sanatsal yaşamlarında zaman içinde geçirdikleri değişimleri yansıtan, tek kişi ile oynanabilecek bir oyun. Bu iki sanatçı, gerçek yaşamdan alınmış iki örnek kişidir.
Alas Hatun: 4 erkek, 3 kadın, 1 oğlan, 1 kız çocuğu, kadınlar korosu, erkekler korosu / Yardirektörün eşi: 8 erkek, 4 kadın./ Mektuplar: 1 kadın (2 kadın da olabilir)

YA TUTARSA

TAMER LEVENT

Tiyatro oyuncusu, yönetmeni ve yöneticisi olan Tamer Levent bu eserinde, ünü yurtdışına da yayılmış bulunan Nasrettin Hoca' mıza ait bir fantastik öykü anlatıyor.
Oyunda Nasrettin Hoca, dünyanın bazı ünlüleri ile, Don Kişot romanı ve Mahabarata destanı kahramanları ve Yunan filozofu Diyojen ile karşı karşıya getiriliyor. İmgesel bir uzamda ve zamanda geçen oyunda kahramanlarımız, insanı da çevresı de yozlaşmış, kirlenmiş bu ortamda, erdemin, hoşgörünün, sevginin ve barışın yolunu gösteriyorlar. Oyunda, yukarda sözü edilen eserlerden kısa alıntılar bulunmakta.

Ya Tutarsa' da, gülmece yle dolu öyküleri ve halkımızın bilge kişiliğini yansıtan hareketleriyle, yaşadığı dönemden gelecek imgesel çağlara götürülen Nasrettin Hoca' mız, o bilinen ince eleştirel tavrını ortaya koymaktan yine geri durmuyor.

Oyuncular: 13 erkek, 8 kadın, 2 çocuk.

SALAK OĞLUM

MÜJDAT GEZEN

Ünlü sahne sanatçısı Müjdat Gezen, geleneksel tiyatromuza çok önem veren ve bu konuda hocalık yapmış bir sanatçımız. Sanatçı bu eserinde, ortaoyunu biçiminde çağdaş bir güldürü sunuyor.

Ortaoyununa ait bütün öğeler kullanılarak yazılmış bu oyun, sahne düzeni ile de aynı türün özelliklerini taşıyor. Dekor iki paravan ve bir iki hasır sandal den oluşuyor.
Bir evlenme öyküsü çevresinde mahalleli tipler tanıtılır; konuşmasında cümledeki fiilleri hep ters söyleyen (olumluyu olumsuz, olumsuzu olumlu fiil olarak) kişiyle ve tekerlemeler, kelimeyle benzetmeleri yolu ile gülmece atmosferi yaratılırken, bu arada sonradan görme, parasıyla her şeye sahip olacağını sanan kaba insanlarla iyi niyetli, alçakgönüllü, sevecen insanların karşılaştırılmaları sergilenir.

Oyuncular: 9 erkek, 4 kadın.

AYRILIK

BEHIÇ AK

Karikatür sanatçısı Behiç Ak' ın ilk oyunu Bina' dan sonra yazdığı ikinci oyunu. İstanbul Şehir Tiyatrolarında, 1996/97 döneminde sahnelenen bu oyun "Afife Jale ödüllerinden En iyi Yazar ödülü" almıştır.
Oyunda, evliliklerine son vermiş olan bir çift, bir araya geldikleri bir gün eski ortak yaşamlarını tartışırlar. Bu tartışma, birlikte yaşadıkları o günlerdeki davranışlarının bütün çelişkilerini, gülünçlüklerini ortaya döker.

Ayrılık, kentte yaşayan çağımız insanını anlatan, iki kişilik ironi dolu bir güldürü.

Oyuncular: 1 erkek, 1 kadın.

BABAM

MÜJDAT GEZEN

Sanatçı Müjdat Gezen bir tiyatro sanatçısının yaşamından aldığı öykü ile sevginin, hoşgörünün insan yaşamındaki önemini sergiliyor. Dağılmış bir sanatçı ailenin bireyleri, yirmi yıl kadar sonra yine sanat aracılığıyla bir araya gelir. Yeni kuşak sanatçı kızlarının film çekimi amacıyla yarattığı bu buluşma, dağılmış ailenin eskisi gibi birlikte olmalarıyla sonuçlanır.

Usta sanatçı, yazar Müjdat Gezen, bu sade öyküyü esprili, akıcı ve sevecenliğin egemen olduğu bir tiyatro diliyle anlatıyor.
Babam, 1997- Bakırköy Belediyesi Oyun Yazma Yarışması, özgün Dalda Başarı ödülü almıştır.

Oyuncular: 6 erkek, 4 kadın.

KONSTANTINIYE'NIN GÜNEŞI

FUNDA GINYOL

Genç oyun yazarı Funda Ginyol birçok yarışmada ödül almış üretken bir yazarımız.
Kostantiniye' nin Güneşi, İstanbul'un Osmanlılar tarafından alınmasına ait hazırlıkların yapıldığı zamana ait bir tarihsel oyun.

Oyun, 1452'de başlayan Boğazkesen Hisarının yapımı ile Osmanlı tarafına geçen Macar topçu Urban'ın yaptığı topla ilk geminin batırılışı arasındaki zaman diliminde geçer.
Oyunda Bizans'ın yönetimi, sosyal ve idari yapısı metaforik göndermelerle anlatılıyor. İhanetlerle, aldatmalarla, dedikodularla, kişisel çıkarlarla yönetilen bir kentin öyküsü.
Funda Ginyol' un bu oyunu, 1997-Bakırköy Belediyesi Oyun Yazım Yarışması Büyük ödülünü almıştır.

Oyuncular: 6 erkek, 2 kadın, gemiciler, askerler.

TOPLU OYUNLARI ¥ 2

DİNÇER SÜMER

GECENIN KULLARI / MEMUROĞLU MEMUR

Oyunları, sevecen bir yaklaşımla gerçek yaşamın içinden seçtiği konulardan oluşan sanatçı Dinçer Sümer, bu kitaptaki iki oyununda da bu üslubunu sürdürüyor.
Gecenin Kulları, ezilmiş insanların dramını anlatan bir oyun. Oyundaki kişiler, otelde kalan kadınlarla otele gelen ve bu kadınlarla ilişki kuran erkeklerdir. Oyun, onur ve namus adına yapılan mücadelelerle gelişir ve bu mücadele bazıları için yıkım, bazıları içinse mutlulukla son bulur.

Memuroğlu Memur, uzun yıllardır devam eden yaşam biçimini değiştirmeyi başaran bir erkeğin öyküsüdür. Toplumla ilişki kuramamış, hep başkaları için çalışmış, itilip kakılmış bir yaşam biçiminden, canlı, güçlü, keyifli bir hayat kadınının etkisi ile kurtulan oyun kahramanı, kendi istediği gibi yaşayabileceğini keşfeder; bu kararı onun yeni bir yaşam biçimine geçmesini sağlar. Memuroğlu Memur 1993 Kültür Bakanlığı ödülünü almıştır.

Yazar bu iki oyununda da, öteki oyunları gibi, ezilmiş, altta kalmış, toplumda kendilerine saygın bir yer kazanamamış küçük insanların kendi irade ve gayretleriyle başarılı olabileceklerini göstermeye çalışmıştır.
Gecenin Kulları: 6 erkek, 7 kadın./ Memuroğlu Memur: 11 erkek, 8 kadın.

GIRGIRIYE

MÜJDAT GEZEN

Sanatçı Müjdat Gezen, Sulukule' de kendilerine özgü anlayış ve gelenekleriyle yaşayan insanların yaşamlarını, eğlencelerini televizyon dizilerinde, filmlerde başarıyla yansıtmıştı.
Gırgıriye' de sanatçı bu kez, aynı konuları, bu coşkulu ve sevimli tipleri, onların kendi aralarındaki ilişkileri, evlenme maceralarını, kavgalarını eğlenceli biçimde anlatıyor.
Gırgıriye, ülkemizde beraber yaşadığımız bu insanları sahneye getiren müzikli, eğlenceli bir oyun.

Oyuncular: 14 erkek, 4 kadın, Mahalleli, Dansçılar, Orkestra ve Sazcılar.

AKREP

EŞBER YAĞMURDERELİ

''...Akrep, mutsuzluğun dramını dile getirirken umutla son bulan bir oyun...
İnsan olmanın her koşulda gerekliliğini duyumsayabilecek çapta mutluluk bilincine erişmek her yiğidin harcı değil!...Bu doruğa tırmanabilen kişi,insan kılığında yaşayan bütün akreplerin ağusuna panzehirdir.İnsana sevgi öylesine yoğunlaşmalı ki, insan kılığındaki akrepleri de okşayıp sevmeliyiz; bu büyüleyici yaklaşım akrepleri de insanlaştıracaktır...''

İlhan SELÇUK

KÜÇÜK SEVİNÇLER BULMALIYIM AVLUDA

IŞIL ÖZGENTÜRK

Gazeteci-yazar Işıl Özgentürk, ilk oyunu Küçük Sevinçler Bulmalıyım'ı 1982'de yazmıştı.Yazar, Avluda adlı tek kişilik yeni oyununda,çeşitli toplum kesimlerindeki kadınlarımızın yaşam karşısındaki zorlu direnişlerini,acılarını,yıkılışlarını anlatıyor.
Avluda'nın kadın oyuncusu,kadınca sırlarını seyirciyle paylaşırken,onların kendi sırlarını yeniden keşfetmelerini de sağlıyor.

STANBUL BEYAZ,RAKI RENGARENK

ÖZEN YULA

KIRMIZI YORGUNLARI
GÖZÜ KARA ALATURKA

Genç yazar Özen Yula'nın bu kitababında İstanbul üzerine üç oyun bulunuyor.İstanbul Beyaz Rakı Rengarenk, karnındaki bebeğin babasını,sevdalandığı adamı arayan bir kızın;Kırmızı Yorgunları,vaktiyle terk ettiği yere geri dönen bir kadının eskimeyen tutkusunun;Gözü Kara Alaturka, her şeyi alaturkalaştırarak yayayan insanların hikayeleridir.Bu üç oyun,İstanbul'a düşmüşlerin, İstanbul'da düşmüşlerin ve düşmüş İstanbul'un hikayesidir.

DELİ DUMRUL

GÜNGÖR DİLMEN

AKAD'IN YAYI

Deli Dumrul,Dede Korkut Masallarındaki ünlü efsaneyi,yeryüzündeki adaletin,sevgi,eşitlik ve barışla kurulabileceğini,seyirlik oyun yapısı,içinde yansıtan bir ''ibret oyunu''dur.Akad'ın Yayı,bir Finike efsanesinden alınmış,öldürücü bir silahı savaş yerine barış için kullanmayı yeğleyen, bu nedenle de toplum dışına itilen bir adamın öyküsüdür.

URFAUST

JOHANN WOLFGANG VON GOETHE

1999'da 250.Doğum Yılı anılacak olan,dünya edebiyatının dev yazarlarından Goethe,başyapıtı olan iki bölümlük Faust adlı tragedyayı yaklaşık 60 yılda tamamladı.Bu eserin Birinci Bölümü olan Urfaust,daha çok bir aşk tragedyası niteliğindedir.Urfaust oyununda,eserin İkinci Bölümü olan Faust'ta ayrıntılı biçimde incelenecek olan temaların özü bulunmaktadır.

TOPLU OYUNLAR 3

Turgut Özakman

Günümüze dek ürettiği 20'nin üstünde oyunla,Türk tiyatrosunun yönelişlerini belirlemede önemli katkıları olan Turgut Özakman,tiyatro yazarlarımız arasında en ön sıralarda yer almaktadırç
Yazar,bu kitabında güçlü dramatik yedi kısa oyunuyla,tiyatroyla uğraşacak genç oyunculara,ustalıklı bir sahne dilinin,eğlenceli ve eğitici örneklerini sunuyor.

TİYATROCU

THOMAS BERNHARD

Avusturyalı yazar Thomas Bernhard,Tiyatrocu adlı bu oyununda,bir zamanlar çok sevilen ancak yaşlanınca bir aktörün son dönemdeki hırçınlıklarını,çelişkilerini anlatıyor.Aslında, Aktör Brucson'un kişiliğinde çağdaş insanın sıkışmışlığı,umarsızlığı anlatılmakta.

ÜLKER KÖKSAL

BESLEME
ÖNCE SEVGİ
DÜNYANIN YAŞLI ÇOCUKLARI

Besleme,yazarın ünlenmesini sağlamış ilk oyunlarındandır;bir köylü kızın dramını sergiler.Önce Sevgi, dünyada hiçbir şeyin sevgiden önemli olmadığını,anne-kız ilişkisi çerçevesinde anlatan bir sevgi ve mutluluk oyunudur.Dünyanın Yaşlı Çocukları,yaşamını tiyatroya adamış bir kadının öyküsüdür.

TOPLU OYUNLARI 1

COŞKUN IRMAK

Coşkun Irmak,üst üste yazdığı ve birçoğu ödül almış oyunları ile son dönemin genç oyun yazarlarının en verimlilerinden biri.İlk iki oyun, yakın dönemde yaşanmış önemli politik olaylarla, toplumsal yapımızın sarsılması sonundaki değişim sürecini anlatıyor.Diğer iki oyun ise, ülkemizde sayısı çok az olan Gençlik Oyunları türüne iki ilginç örnek.Sıradan insanın yaşam karşısındaki var olma mücadelesini sergiliyor.

EUGENE IONESCO

KRAL ÖLÜYOR
GÖNÜLLÜ KATİL ÖLÜLER ÜLKESİNE YOLCULUK
Absürd tiyatro akımının kurucularından öncü yazar Ionesco'nun (1912-1994),yaşamının ve varoluşun saçmalığını anlattığı oyunlarından üç örnek.Bazı oyununda kullandığı,''herhangi insan''tipini simgeleyen ve insanca olmayan bir dünyada kendi insanlık anlayaşını savunmaya çalışan Berenger tipi,kitaptaki iki oyunun başkahramanı.

BERNARD-MARİE KOLTES

BATI RIHTIMI
ZENCİYLE İTLERİN DALAŞI

Çağdaş Fransız tiyatrosunun önde gelen yazarlarından Koltes'in oyunları ülkemizde ilk kez yayınlanıyor.Koltes,gelenekleşmiş edebi tiyatro metinlerine sırt çevirmiş ve yalnızlık,korku,nefret,özellikle de şiddeti anlattığı oyunlarını yalın,lirik bir dille yazmıştır.Batı Rıhtımı,sıradışı insanların kendi kurdukları dünyalarının vahşi ortamını anlatıyor.Zenciyle İtlerin Dalaşı'ında yazar,Afrika'da tanık olduğu,kendilerine yabancı bir çevrede gizemli Zenci bekçilerin korumasında, dünyadan tecrit edilmiş üç beyaz insanın öyküsünü anlatıyor.

ÜLKÜ AYVAZ

GERİYE BAKMA
BAĞLANMA

Ülkü Ayvaz,kitaptaki iki oyununda Anadolu insanının yaşam mücadelesini anlatıyor.Geriye Bakma,Köy yaşamının aydınlığa kavuşması yolunu açmış ve eğitim sistemimizde devrim yaratmış Köy Enstitüleri dönemine ait.

HASTANE

BEHİÇ AK


Behiç Ak bu oyununda, geleneksel hastane ortamında insanların yaşamlarına gösterilen duyarsızlıkla, aynı hastane binasının ''insan kopyası''çıkarma deneyi yapılan bölümünde,özel çıkarlar için gösterilen bilimsel duyarlılığın çelişkisini sergiliyor.

TURGUT ÖZAKMAN


PEMBE EVİN KADERİ
GÜNEŞTE ON KİŞİ

Usta oyun yazarı Turgut Özakman'ın gençlik yıllarında kaleme almış olduğu iki oyun.Pembe Evin Kaderi,eski ile yeninin çatışmasını birbirini anlamayan iki kuşağın iletişimsizliğini anlatıyor.Güneşte On Kişi, sömürüye,kara para aklamaya karşı savaş başlatan on gazatecinin,sonunda egemen güçlere boyun eğerek bu kirliliğe nasıl ortak olduklarını sergiliyor.

Aslıhan Ünlü


ÖLÜ TÖRENLERİ
ORMANDA
Müzeyyen Engin Erim
DÜŞMANLA SEVİŞENLER
Ender Çakmak
3 EKİM'DE NOSTALJİ
Almilla Alp - Filiz Sarıca
SAPAN
Ufuk Ersoy

Kitapta,Kadıköy Belediyesi'nin 1.Oyun Yazma Yarışması'nda ödül almış oyunlar bulunuyor.

KAZIM ERYÜKSEL

ADALET ADALETİ ARIYOR
YONTU

Kazım Eryüksel,oyun-senaryo yazarı ve oyuncu olarak,tiyatro sanatçıları yetiştiren bir hoca olarak kendini tiyatro sanatına adamış bir sanatçımız.Adalaet Adaleti Arıyor, kadının toplumuzdaki yerini sorgulayan,erkek egemenliğine karşı çıkan bir oyun.Yontu,insanlığa karşı sorumsuz davrananlara,insan sevgisi,barış ve özgürlüğün sesi ile bir uyarı.